پژوهنده (مجله پژوهشي دانشگاه علوم پزشكي شهيد بهشتي)
تاريخ دريافت مقاله: 13/12/1390
سال هفدهم، شماره 4مهر ، و پي آباندر پي 1391 88، صفحات 164 تا 171 تاريخ پذيرش مقاله: 30/10/1391
بررسي ارتباط گليوما با اختلالات شناختي
دكتر افسانه زرقي1*، دكتر عليرضا زالي2، دكتر مهدي تهراني دوست3، دكتر سيد مجتبي خدادادي4

دكتراي تخصصي علوم اعصاب، دپارتمان علوم اعصاب، مركز تحقيقات جراحي مغز و اعصاب عملكردي، دانشگاه علوم پزشكي شهيد بهشتي
استاد، مركز تحقيقات جراحي مغز و اعصاب عملكردي، بيمارستان شهدا، دانشگاه علوم پزشكي شهيد بهشتي
دانشيار، پژوهشكده علوم شناختي، دانشگاه علوم پزشكي تهران
-10922196135

دكتراي روانشناسي، موسسه علوم رفتاري سينا، تهران چكيده
سابقه و هدف: با توجه به شيوع گليوما و اهميت اختلالات شناختي اين بيماران، ارزيابي اين اختلالات از طريق تسـت هـاي شـناختيمهم مي باشد. لذا در اين تحقيق، اختلالات شناختي بيماران با تشخيص قطعي گليومـا در مقايسـه بـا گـروه شـاهد در سـال 1390 در بيمارستان شهدا ارزيابي گرديد.
مواد و روشها: اين تحقيق با روش هم گروهي تاريخي انجام گرفت. گروه مورد بيماران با تشخيص قطعي گليوما بودند و افـراد شـاهد ازنظر سن، جنس و تحصيلات همسان بودند. نمونه ها با استفاده از تست هاي عصبي شناختي كامپيوتري عملكرد پيوسته، استروپ، و برج لندن مورد ارزيابي شناختي قرار گرفتند.
يافته ها: در تست استروپ نمرات بيماران با افراد سالم بجز در زمـان واكـنش نـاهمخوان متفـاوت بـود( 05/0<p). در تسـت عملكـردپيوسته بين رتبه هاي گروه مورد و نمرات تست در افراد سالم، تفاوت وجود داشت( 05/0<p). فرض برابري در مـورد متغ يرهـا ي جمـعكل خطاي آزمايش 50 محرك اول و جمع كل پاسخ صحيح 50 محرك اول پذيرفته است. در تست برج لندن در رتبه هـا ي گروههـا ي مورد مطالعه اختلاف وجود داشت (05/0<p).
نتيجه گيري: به نظر مي رسد تست ها قابليت ارزيابي اختلالات شناختي را در بيماران گليوما را دارند.

-18287235333

واژگان كليدي: گليوما، اختلالات شناختي جزئي، علائم عصب رفتاري، آزمونهاي شناختي لطفاً به اين مقاله به صورت زير استناد نماييد:
Zarghi A, Zali A, Tehranidost M, Khodadadi SM. A study on association of Glioma and cognitive impairments.
509165471

Pejouhandeh 2012;17(4):164-71.

0مقدمهF1
يكي از مشكلات موجود در كلينيك جراحي مغـز و اعصـاب، شناسايي اختلالات شناختي بيماران مبتلا به گليوما است. اين اختلالات فرآيندهاي پيچيده اي را در بر مي گيرنـد و در ميـانبيماران به عنوان نقايص اصـلي مـورد توجـه هسـتند( 1 و 2)، به طوري كه 50% از اين بيماران با اختلالات رواني و شناختي متعددي در مراحل مختلف روبرو هستند( 5-3). كنار آمدن بـاچالشهاي رواني و شناختي در بيماران گليوما، وظيفه دشـواريبراي اين بيماران است. برخي مطالعات پيشين بـر جنبـه هـايشناختي بيش از جنبه هاي احساسي تأكيـد دارنـد( 6). برخـي ديگر بر كيفيت زندگي اين بيمـاران تمركـز مـي كننـد ( 7). در

*نويسنده مسؤول مكاتبات: دكتر افسانه زرقي؛ تهـران، تجـريش، بي مارسـتان شهدا، مركز تحقيقـات جراحـ ي مغـز و اعصـاب عملكـردي؛ پسـت الكترونيـك:
[email protected]

اين راستا، جراحان مغز و اعصاب، نورولوژيست ها، روانپزشـكانو متخصصين علوم اعصاب شناختي، در بهبود اين روند تـلاشكرده اند. امروزه، محققـين بـر ايـن باورنـد كـه بـا تشـخيص وبازتواني اخـتلالات شـناختي و ارتقـا و بهبـود سـبك زنـدگي، افزايش اميد به زنـدگي و كيفيـت آن در ايـن بيمـاران ميسـرخواهد شد( 11-8).
شايعترين اختلالات شناختي در ميان بيماران گليوما عبارتند از: اختلال در توجه و عملكرد اجرايي، مهارتهاي بينايي-فضايي (بينايي-سه بعـدي) و ترسـيمي، عملكـرد ادراكـي-احساسـي،زبان، حافظـه و عملكـرد ذهنـي( 12). مطالعـات اخيـر نشـانمي دهد كه بروز تومورها در 3 دهه گذشته افزايش يافته اسـت(13). اخ تلال ش ناختي تح ت ت أثير مش كلات بيم ار نظي ر خستگي، اختلالات خواب و نـوع درمانهـا رخ مـي دهـد (14 و 15). اين مشكلات در مراحل اوليـ ه تشـخ يص هـم بـه چشـممي خورد. از جمله اختلالات شناختي مـ ي تـوان بـه اخـتلالاتمرتبط با عملكرد اجرايي و توجه اشاره كرد. ايـ ن اخـتلالات د ر مناطق كورتيكال و ساب كورتيكال مغـز ي رخ مـي دهـد (16). برخ ي محقق ين ت أثير عوام ل دموگرافي ك را در اخ تلالات شناختي بيماران با گليوما نشان داده اند. با در نظر گرفتن ايـنموضوعات، آزمونهاي شناختي نظير عملكـرد پيوسـته(CPT) ، اســتروپ (Stroop) و بــرج لنــدن (TOL) مقياســي ســريع و مت داول ب راي ارزي ابي اخ تلالات عص بي ش ناختي از جمل ه عملكردهاي اجرايي و توجه هسـتند . آزمـونCPT بـه منظـوركسب اطلاعات كمي در بررسي حفـظ و تـداوم توجـه در يـكزمان مشخص به كار مي رود و براي ارزيابي اختلالات شناختي در بيماران مورد استفاده قرار مي گيرد. اجراي آزمـون عملكـردپيوسته تحت تأثير آسيب يا اختلالات عملكرد مغزي مي باشـدو ب ه هم ين دلي ل در بيماريه اي مختل ف تح ت ت أثير ق رار مي گيرد( 17). آزمون استروپ نيـز مقياسـي سـريع و متـداولبراي ارزيابي اختلال توجه انتخابي و انعطـاف پـذيري شـناختياست (18 و 19). بدين منظور چه آيتم هاي گيج كننده وجـودداشته باشند يا نداشته باشـند ، پاسـخگويي بـه محـرك هـدفتوسط شركت كنندگان مي تواند روشي مناسب باشد. همچنـينجهت بررسي فرآينـدهاي بـازداري شـناختي، تسـت اسـتروپروشي مفيد فرض شده است. برج لندن تست ديگري است كه روش ي ب راي تش خيص اخ تلالات غي ر منتظ ره مرب وط ب هفرآيندهاي برنامه ريزي لوب فرونتال مي باشد( 20 و 21).
اگرچه تست هاي ذكر شـده در مطالعـات پراكنـده اي توسـطمحققين زيادي به منظـور ارزيـابي اخـتلالات شـناختي مـورداستفاده قرار گرفته انـد، مطالعـه حاضـر خـود بـديع مـي باشـد (41-22). همانگونـه ك ه ذك ر شـد بيم اران گليوم ا از جمل هبيماراني هستند كـه دچـار اخـتلال توجـه انتخـابي، پايـدار و برنامه ريزي هستند و لذا تست هاي كـامپيوتري طراحـي شـدهStroop ،CPT و TOL ابزار مفيد و قابل اعتمادي براي ارزيابي اين اختلالات شناختي هستند و در مطالعه حاضر نيـز از آنهـااستفاده شد. مقايسه اختلالات شناختي در بين بيماران مبـتلابه گليوما به درك خطراتي كه بيماران را تهديد مي كند كمك مي كند و اين امـر منجـر بـه پيشـگيري، درمـان، تشـخيص وبازتواني آنها مي شود (12). لذا ايـن مطالعـه بـا هـدف ارزيـابياختلالات عصـبي شـناختي شـامل اخـتلال در توجـه پايـدار،انتخابي و برنامه ريزي، در بيماران مبـتلا بـه گليومـا، براسـاستست هاي ياد شـده و بـ ه طـور مقايسـه اي، در سـال 1390 در بيمارستان شهدا صورت گرفته است.
مواد و روشها
تحقيق با روش هم گروهي تاريخي انجام گرفـت . گـروه مـوردبيماران با تشخيص قطعي گليومـا بودنـد و گـروه شـاهد افـرادهمسان از نظـ ر سـن، جـنس و تحصـيلات بودنـد و از طريـقتس ت ه اي عص بي ش ناختي ك امپيوتري عملك رد پيوس ته ،استروپ و برج لندن مورد ارزيابي شناختي قرار گرفتند. گـروهمورد شامل 84 بيمار مبتلا به گليوما بود كـه 15 تـا 65 سـالهبودند. بيماران با گليوما از ميان بيماران بخش جراحـي مغـز واعصاب بيمارستان شهداي تجريش تهران بودند. كليه بيمـاراناز لحاظ فيزيكي و روانـي توسـط متخصصـين جراحـي مغـز واعصاب، نورولوژيست ها و روانپزشكان قابـل اعتمـاد بـر اسـاسCT ،MRI و استريوتاكسي جهت اطمينان از عـدم وجـود هـرنوع بيماري ديگري مورد آزمايش قرار گرفته بودند.
مطالعه جاري توسط مركز تحقيقات جراحـي مغـز و اعصـابعملكردي دانشگاه شهيد بهشتي مورد تأييد قرار گرفت. پـيشاز آنكه شركت كنندگان وارد مطالعه شوند، تكميل رضايت نامـهو پرسشنامه دموگرافيك ضروري بود. در مطالعه حاضر، توجـهپاي دار از طري ق تس ت ك امپيوتري عملك رد پيوس ته، توج ه انتخابي از طريق تست كـامپيوتري اسـتروپ و برنامـه ريـزي ازطريق تست كامپيوتري برج لندن مـورد ارزيـابي قـرار گرفـت.
نتايج سه تست، در مطالعه پايلوت 6-5 روز بعد در افراد سالم نشان داد كه validity و r >0/7) reliability) مورد تأييد بوده است.
تست كـامپيوتري عملكـرد پيوسـته ((CPT: در تمـامفرم هاي آزمون عملكرد پيوسـته، آزمـودني بايـد بـراي مـدتيتوجه خـود را بـه مجموعـه محـرك نسـبتاً سـاده ديـداري يـاشنيداري (در اين آزمون فقط محرك ديداري ارايـه مـي شـود)جلب كند و در هنگام ظهور محرك هدف، با فشـار يـك كليـدپاسخ خود را ارائه دهد. اين آزمون بايد در يـك مكـان و زمـانك املاً مس اعد اج را ش ود و ش رايط اج راي آزم ايش از نظ ر روان سـنجي رعاي ت ش ود. ه دف ايـن اس ت ك ه آزم ودني ازحداكثر توانايي خود استفاده كند و در عـين سـرعت، بهتـرينعملكرد را داشته باشد. در اين آزمون، جمعاً 150 محرك ارايه مي شوند كه 20% آن محرك هدف (محركي كه آزمـودني بايـدبه آن پاسخ دهد و به صـورت اشـكال سـتاره، مـاه و دايـره درصفحه مانيتور ظاهر مي شود) است. مدت زمان ارائه هر محرك 200 هزارم ثانيه و فاصله بين دو محرك 1 ثانيه است. پـس ازورود اطلاعات شخصي آزمودني در قسمت مشخصـات فـردي،آزمون اجـرا مـي شـود. قبـل از اجـراي آزمـون اصـلي، اجـرايآزمايشي (مثال) انجام مـي شـود . در آغـاز قسـمت آزمايشـي واصلي، توضيحات لازم روي صفحه نمايشـگر ارائـه مـي شـود وآزمايشگر بايد آن را براي آزمودني كاملاً تفهيم كنـد. بـا اعـلام آمادگي آزمودني، آزمون شروع مـي شـود. مـدت زمـان اجـرايآزمايش، با احتساب مرحله آزمايشي، جمعـاً 200 ثانيـه اسـت.با توجه به انواع اين تست و آناليزهاي بـ ه دسـت آمـده، تسـتك امپيوتري طراح ي ش ده عملك رد پيوس ته در اي ن مطالع ه بر اساس مقايسه ميزان پاسـخ ، ميـ زان غفلـت ، ميـ زان حـذف، زمان واكنش و تداخل پاسخگويي شركت كنندگان، توجه پايدار را ارزيابي مي كند( 42 -40).
تست كامپيوتري اسـتروپ :(Stroop) تسـت كـامپيوترياستروپ آزمون ديگري است كه اولين بار توسط ريدلي اسـتروپدر سال 1935 بـراي ارزيـابي توجـه انتخـابي و انعطـاف پـذيريشناختي طراحي شد( 34). اين آزمون در پژوهشهاي مختلف در گروههاي باليني متعدد، براي اندازه گيري توانايي بازداري پاسـخ،توجه انتخابي، تغييرپذيري شناختي و انعطـاف پـذيري شـناختيمورد استفاده قرار گرفته است. آزمون از دو مرحله تشكيل شـدهاست. اولين مرحله ناميـدن رنـگ اسـت و از آزمـودني خواسـتهمي شود تا در يـك مجموعـه رنگـي، رنـگ شـكل مـورد نظـر رامشخص كند (رنگ دايره اي كه در چهار رنگ قرمـز، آبـي، زرد وسبز و صفحه مانيتور به تناوب نشان داده مي شـود را مشـخصكند.) هدف اين مرحله تنها تمرين و شـناخت رنـگ هـا و جـايكليدها در صفحه كليد است و در نتيجـه نهـايي تـ أثيري نـدارد.مرحله دوم، اجراي اصلي آزمون استروپ اسـت. در ايـن مرحلـه48 كلمــه رنگــي همخــوان (congruent) و 48 كلمــه رنگــيناهمخوان (incongruent) با رنگهاي قرمز، آبـي، زرد و سـبز بـهآزمودني نمايش داده مي شود. كلمات همخوان به كلماتي اطلاق مي شود كه رنگ كلمه با معناي كلمـه در زبـان فارسـي يكسـاناست، مثلاً كلمه آبي كه با رنگ آبي نشان داده مي شود. كلمـاتناهمخوان آنهايي هسـتند كـه رنـگ كلمـه بـا معنـاي كلمـه درفارسي متفاوت است، مثلاً كلمه سبز كه با رنگ قرمز، آبي يا زرد نشــان داده مــي شــود. مجموعــاً 96 كلمــه رنگــي همخــوان وناهمخوان بـه صـورت تصـادفي و متـوالي نشـان داده مـي شـود.تكليف آزمودني اين است كه صرف نظر از معنـاي كلمـات، تنهـارنگ ظاهري آن را مشخص كند. زمان ارائه هر محـرك بـر روينمايشگر 2 ثانيه و فاصله بين ارائه دو محرك 800 هـزارم ثانيـهاست. محققان بر اين باورند كه تكليف رنگ-كلمـه (مرحلـه دوم آزم ايش)، انعط اف پ ذيري ذهن ي، ت داخل و ب ازداري پاس خ را اندازه گيري مي كند( 43). ميزان تداخل با كم كردن نمره تعـدادصحيح ناهمخوان از نمره تعداد صحيح همخوان به دست مي آيد. تست كامپيوتري برج لنـد ن (TOL): آزمـون بـرج لنـدنبراي اولين بار توسط شـاليس در سـال 1982 در مقالـه اي بـاعنوان آسيبهاي خاص در برنامه ريزي معرفـي شـد( 39). ايـنآزمون براي ارزيابي حداقل دو جنبه از كنش هاي اجرايي يعني برنامه ريزي راهبردي و حل مسأله تـدوين شـده اسـت. اخيـراًپژوهش گران س عي ك رده ان د ت ا از اي ن آزم ون در ارزي ابينارسايي هاي لـوب فرونتـال در جمعيتهـاي بـاليني مختلـف ازجملــه آســيب مغــزي، بيمــاري پاركينســون، افســردگي،اسكيزوفرني، كره هانيتنگون، اختلال بـيش فعـالي بـا اخـتلالتوجه، اختلال يـادگيري، اوتيسـم و هيدروسـفالي و همچنـينساير بيماريها نظير گليوما استفاده كنند( 41، 44 و 45). پـساز ورود اطلاعات شخصي آزمودني در قسمت مشخصات فردي ،آزمــون آغــاز مــي شــود. در طــول آزمــون، بــا حركــت دادنصفحه هاي رنگي (سبز، آبي، قرمز) و قـرار دادن آنهـا در جـايمناسب، با حداقل حركات لازم بايسـتي شـكل نمونـه درسـتشود. لازم به ذكر است كه فقط صفحه هاي بالايي را مـي تـوانجابجا كرد و در سـتون بلنـد 3 صـفحه، در سـتون متوسـط 2 صفحه و در ستون كوتاه فقط 1 صفحه جاي مي گيرد. سپس از آزمودني خواسته مي شود مثال را حل كند. در اين مرحله سـهبار به فرد اجازه حل مسأله داده مـي شـود و فـرد بايـد مطـابقدستورالعمل با حداقل حركات لازم مثال را حـل كنـد. در هـرمرحله پس از موفقيت (و در صورتي كه پس از سه بار كوشش ،باز هم مسأله حل نشد) مسـ أله بعـدي در اختيـار او قـرار دادهمي شود. متغيرهاي مورد بررسي در ايـن آزمـون شـامل زمـانآزمون، تأخير آزمون، زمان كل، نتيجه، خطا، زمـان واكـنش وتداخل پاسخگويي مي باشند.
فرضيه مورد بررسي اين مطالعـه ، قابليـت تشـخيص و ارزيـابيتوجه پايدار از طريق تست كامپيوتري عملكـرد پيوسـته، توجـهانتخابي از طريق تسـت كـامپيوتري اسـتروپ و برنامـه ريـزي ازطريق تست كامپيوتري برج لندن در بيمـاران مبـتلا بـه گليومـابوده است. همچنين، تجزيه و تحليل آماري از طريق نـرم افـزار
.صورت گرفت Mann-U-Whitney و t-test و با آزمون SPSS16

يافته ها
تحقيق بر روي 84 فرد سالم و 84 فرد بيمـار انجـام شـد. درهر گروه 42 مرد و 42 زن با سطح تحصيلات مشابه بودند كـه04/19% بيسواد ،85/42% زير ديپلم ،80/23% ديپلم ،28/14% ليسانس و بالاتر بودند. سن گروه مورد 3±46 سال و سن گروه شاهد نيز مشابه بود.
ميزان شاخصهاي مـورد بررسـي تسـت اسـتروپ بـر حسـبگروهها به تكفيك شاخصـها در جـدول 1 ارائـه شـده اسـت ونشان مي دهد كه در تمام شاخصهاي مورد بررسي بين بيماران با افراد سالم تفاوت معني داري وجود داشت ،بجـز در ميـانگينزمان واكنش ناهمخوان.
جدول 1- مقايسه ميانگين و انحراف معيار نمرات شاخصهاي تست استروپ افراد سالم و بيمار
P-value
آماره
(Mean ± SD) بيماران
(Mean ± SD) افراد سالم
(Mean ± SD) شاخص
0/00 1/89±18/85 68/95±13/504 50/10±10/92 زمان آزمايش همخوان
0/002 1/25±0/396 2/38±3/467 1/13±1/073 خطاي آزمايش همخوان
0/00 6/68 ± 1/686 14/26±14/372 7/36±5/696 بدون پاسخ همخوان
0/00 -12/9±1/84 31/26±16/183 44/17±4/827 پاسخ صحيح همخوان
0/00 142/5±26/64 1279/19±215/52 1136/7±114/755 ميانگين زمان واكنش همخوان
0/00 20/29±2/08 71/86±13/45 51/56±13/603 زمان آزمايش ناهمخوان
0/002 4/44±1/42 7/55±12/752 3/11±2/799 خطاي آزمايش ناهمخوان
0/00 8/64±1/76 15/99±15/16 7/10±5/648 بدون پاسخ ناهمخوان
0/00 -17/88±2/02 24/45±17/926 42/33±4/704 پاسخ صحيح ناهمخوان
0/006 122/79±44/4 1259/50±390/179 1136/86±114/316 ميانگين زمان واكنش ناهمخوان
0/004 4/369±1/467 6/81±13/134 2/44±2/86 نمره تداخل

جدول 2- مقايسه ميانگين و انحراف معيار نمرات شاخصهاي تست عملكرد پيوسته در افراد سالم و بيمار
P-value آماره
(Mean ± SD) بيماران
(Mean ± SD) افراد سالم
(Mean ± SD) شاخص
0/353 0/19±0/205 1/02±1/544 0/83±1/062 جمع كل خطاي آزمايش 50 محرك اول
0/00 -4/71±0/529 2/02±2/684 6/74±4/015 جمع كل عدم پاسخ 50 محرك اول
0/389 0/417±0/482 47/17±3/731 46/75±2/364 جمع كل پاسخ صحيح 50 محرك اول
0/00 145/854±17/44 477/05±156/802 331/19±29/254 زمان واكنش 50 محرك اول براي پاسخ صحيح
0/00 0/571±0/112 0/74±0/958 0/17±0/375 جمع كل خطاي آزمايش 50 محرك دوم
0/00 -4/52±0/543 2/19±2/91 6/71±4/064 جمع كل عدم پاسخ 50 محرك دوم
0/00 2/26±0/428 47/06±3/302 44/8±2/11 جمع كل پاسخ صحيح 50 محرك دوم
0/00 179/92±15/86 508/17±142/859 328/24±27/230 زمان واكنش 50 محرك دوم براي پاسخ صحيح
0/763 0/060±0/196 0/69±1/289 0/75±1/269 جمع كل خطاي آزمايش 50 محرك سوم
0/00 -4/13±0/556 2/5±3/107 6/63±4/014 جمع كل عدم پاسخ 50 محرك سوم
0/00 4/179±0/455 46/75±3/637 42/57±2/049 جمع كل پاسخ صحيح 50 محرك سوم
0/00 180/64±22/34 512/88±203/002 332/24±27/230 زمان واكنش 50 محرك سوم براي پاسخ صحيح
مي زان شاخص هاي م ورد بررس ي تس ت عملك رد پيوس ته بر حسب گروهها در جدول 2 ارائه شده است و نشان مي دهـدكه تمام شاخصهاي مورد بررسي بيماران با افراد سـالم تفـاوت
معني داري (05/0<p) دارد، بجز شاخصهاي جمع كـل خطـايآزمايش 50 محرك اول و جمع كل پاسخ صـحيح 50 محـركاول و جمع كل خطاي آزمايش 50 محرك سوم.
ميزان شاخصهاي مورد بررسـ ي تسـت بـرج لنـدن بـر حسـب گروهها به تكفيك شاخصـها در جـدول 3 ارائـه شـده اسـت ونشان مي دهد كه تمام شاخصهاي مورد بررسي بيماران با افراد سالم، تفاوت معني داري داشت( 05/0<p).

بحث
اين تحقيق نشان داد كه اختلالات شناختي در گروه بيماران با شاهد تفاوت دارد. بسياري از بيمـاران گليومـا بـا اخـتلالاتشناختي متعددي در مراحل مختلف روبـرو هسـتند و ارزيـابي اين اختلالات، تشخيص و بازتواني آنهـ ا، در كيفيـت زنـدگي وبقاي آنان نقش دارد. تعيين تأثير عوامل فردي سـن، جـنس وتحصيلات بر تست هاي عصبي شناختي بسيار مهم است و اين
جدول 3- مقايسه ميانگين و انحراف معيار نمرات شاخصهاي تست برج لندن افراد سالم و بيمار
P-value
آماره
(Mean ± SD) بيماران
(Mean ± SD) افراد سالم
(Mean ± SD) شاخص
0/00 174/58±19/4 189/8±177/753 15/21±3/85 زمان كل آزمايش
0/00 114/8±10/78 125/17±98/75 10/31±2/369 زمان تأخير براي planning
0/00 290±27/08 315/60±248/168 25/52±4/988 زمان تأخير+زمان تست
0/00 4/95±0/905 8/9±7/59 3/95±3/33 خطاها (جمع كل خطاها)
0/00 -14/01±1/083 26/61±9/184 40/69±3/821 امتياز
به محبوبيت تسـت هـا در تحقيقـات اشـاره دارد( 46). ارتبـاطشاخصهاي تست هاي ارزيابي توجه و عملكرد اجرايـي بـا سـن، جنس و تحصيلات بيماران متفاوت است. آزمونهـاي شـناختي
نظير عملكرد پيوسته، استروپ و برج لندن ابزارهـايي سـريع ومت داول ب راي ارزي ابي اخ تلالات عص بي ش ناختي از جمل ه عملكردهاي اجرايي و توجه هستند.

آزمون CPT به منظور بررسي حفـظ و تـداوم توجـه در يـكزمان مشخص و ارزيابي اختلالات شناختي در بيماران مبتلا به گليوما مورد استفاده قرار مي گيرد و تحت تأثير سنين مختلـفو ســطح تحصــيلات اســت (17). در مطالعــه حاضــر ارتبــاطشاخصهاي تست با گروههاي سني و تحصيلي بيمـاران اثبـاتگرديد و اين تأييد كننده اين است كـه ايـن آزمـون مـي توانـدابزاري در دسترس براي ارزيابي اختلالات عصـبي شـناختي ازجمله توجه پايدار در بيماران با گليوما باشد.
آزمون استروپ نيز مقياسي سـريع و متـداول بـراي ارزيـابياختلال توجه انتخابي و انعطاف پذيري شناختي است. مطالعات قبل ي اطلاع اتي در م ورد اث رات متغيره اي س ن، ج نس وتحصيلات بر عملكرد اين تست نشان داده اند (18) كه بـا ايـنمطالعه همخواني دارد و عملكرد بيماران در تست اسـتروپ در جدول 3 ارائه شده است. ايـن نمونـه كلاسـيكي اسـت كـه درعملكرد بالغين (50-47) يافت شده است. تصور شده است كـهافراد نسبت به زوال شناختي كه به سـن و فرآينـدهاي آسـيبشناختي مغز مربوط است كمتر حساس هسـتند (54-51). در اين مطالعه از آنجايي كه سن در تـداخل تسـت هـا نقـش دارد(63-55) و تأثير سطح تحصيلات بر عملكـرد سـه تسـت نيـزمهـم بـود( 64 و 65)، لـذا ايـن متغيـر در بيمـاران و شـاهدها همسان شد. بطور كلي متغيرهـاي سـن، جـنس و تحصـيلاتشــركت كننــدگان در ارزيــابي هــاي شــناختي از مهمتــرينفاكتورهايي است كه بايد در نظر گرفته شوند و در اين مطالعـهنيز هر دو همسان شدند. از آنجـايي كـه فرضـيه ايـن مطالعـهتأييد نقش و تأثير آزمونهاي عصـبي شـناختي در تشـخيص و
ارزيابي تغييرات توجه پايدار، انتخابي و برنامه ريزي در بيمـاران گليوما بوده است، هدف مطالعه از طريق يافته هاي بدست آمده تحقق يافت. نتايج نشان داد اين تست ها مي تواند در گروههـا ي سني و تحصيلي مختلف در بيمـاران مبـتلا بـه گليومـا نقـشتشخيصي داشته باشند. همانطور كـه گفتـه شـد، جنبـه هـايمختلف توجـه و عملكـرد اجرايـي، توجـه پايـدار و انتخـابي وبرنامه ريزي به ترتيب از طريق تست هاي مذكور مـورد ارزيـابيقرار گرفتند كه نتايج بدست آمده از آنها در جدول 1 تا 3 ارائه شده است. اگرچه برخي گزارشـات بـه ايـن ارزيابيهـا اشـاراتيداشته اند، اما تفسـير مـا از آن تجزيـه و تحليلهـا بطـور كامـلمطابق با اينها نبوده است( 45). بـا در نظـر گـرفتن اخـتلالاتشناختي كه در اين مطالعه بيـان شـد، واضـح اسـت كـه ايـنابزارهاي ارزيابي احتمـالاً موضـوعات مختلفـي را مـي سـنجند(65). نتايج آماري نشان مي دهد كـه ايـ ن تسـت هـا مـي توانـد ارزش تشخيصي در بيماران گليوما داشته باشد اما اين معمـولاًبا تضادهايي در مطالعات گذشته همراه است كـه بـديع بـودنمطالعه فعلي ما را تصديق مي كند. اين يافته ها نقش تشخيصي اين تست ها را در اختلالات شناختي بيماران گليوما نشـان دادو مي تواند به توصيه هاي درماني كمك كند و مطالعات آينده را به سوي راهكارهاي بهتر اين موضوع سوق دهد (68).
در مطالعات قبلي كنترل ضعيف بازداشـتي بـه عنـوان نقـصاصلي مطرح شده بود( 69). بـا وجـود كشـف ايـن نقـايص دربازداري و توجه در ميان بيماران مبتلا به گليوما و با توجه بـهاينكه اين مطالعه خصوصاً جهـت ارزيـابي اخـتلالات از طريـقابزارهاي مربوطه طراحي شده است، اين يافته هـا بـا مطالعـاتقبلي كه تسـتCPT را در كودكـان ( 70 و 71) و بزرگسـالان(72 و 73) به كـار گرفتـه بودنـد و اختلالـي را نشـان ندادنـدتناقض دارد. در نهايت، مي تـوان شـواهد اضـافي را بـه منظـورارزيابي اختلالات ذكر شده در تومورهاي مغزي از تمـامي ايـنمطالعات استنتاج كرد.
اگرچه تمامي شركت كنندگان از لحاظ بـاليني مـورد معاينـهقرار گرفته بودند، ساير ابزارهاي تشخيصي بر روي كل جامعـهمورد مطالعه اعمال نشده بود. از ايـن رو، لازم اسـت تحقيقـاتبعدي به مقايسه ساير بيماريها از طريـق تسـت هـاي شـناختيمتفاوت بپردازند تا زمينه بهبود تشخيص باليني و ارزيابي بهتر اختلالات عصبي شناختي ايجاد شـود. از جملـه محـدوديتهايابزار، نظارت دقيق افراد در انجـام صـحيح آزمـون اسـت و لـذاانجام صحيح آزمون مي تواند نتايج كارآمدي را در ارزيابي ايـنحوزه هاي شناختي نشان دهد.

نتيجه گيري
به طور كلي متغيرهاي سن، جـنس و تحصـيلات بـر ميـزانتوجه انتخابي، پايدار و برنامه ريزي در بيماران با گليومـا نقـشدارند و از آنجايي كـه ايـن تسـت هـا ابزارهـاي مناسـبي بـرايسنجش اين حوزه هاي شناختي از طريق متغيرهاي ذكر شـدهمي باشند، با محاسبه انـدازه ايـن متغيرهـا، معاينـه و مصـاحبهشناختي، مي توان ارزيابي اين حوزه هاي شناختي را انجام داد و تس ت ه اي م ذكور جه ت ارزي ابي اي ن عملكرده اي عص بي شناختي مي تواند مورد استفاده قرار گيرند.

تشكر و قدرداني
بدينوس يله از معاون ت تحقيق ات و فن اوري دانش گاه عل ومپزشكي شهيد بهشتي، رياست محترم مركز تحقيقات جراحـيمغز و اعصاب عملكردي دانشگاه علوم پزشكي شهيد بهشـتي ودپارتمان علوم اعصاب مركز تحقيقات جراحـي مغـز و اعصـابعملكردي دانشگاه علوم پزشكي شـهيد بهشـتي، و پژوهشـكدهعل وم ش ناختي و موسس ه عل وم رفت اري س ينا سپاس گزاري مي شود.
REFERENCES
120853283771

Roman DD, Sperduto PW. Neuropsychological effect of cranial irradiation: Current knowledge and future directions. Int J Radiat Oncol Biol Physics 1995;31(4):983-98.
Ris D, Noll RB. Long-term neurobehavioral outcome in pediatric brain tumor patients: Review and methodological critique. J Clin Exper Neuropsychol 1994;16(1):21-42.
Kaplan CP and Miner ME. Relationships: importance for patients with cerebral tumors. Brain Inj 2000;14:(3)251-9.
Passik S, Ricketts PL. Central nervous system tumors. In: Holland JC, editor. Psycho-oncology. New York: Oxford Press; 1998. p.303-313.
Waber DP, Carpentieri SC, Klar N, Silverman LB, Schwenn M, Hurwitz CA, et al. Cognitive sequelae in children treated for acute lymphoblastic leukemia with dexamethasone or prednisone. J Pediatr Hematol Oncol 2000;22(3):206-13.
Wen PY, Kesari S. Malignant gliomas in adults. N Engl J Med 2008;359(5):492-507.
Meyers CA, Hess KR, Yung WK, Levin VA. Cognitive function as a predictor of survival in patients with recurrent malignant glioma. J Clin Oncol 2000;18(3):646-50.
Warschausky S, Kewman D, Kay J. Empirically supported psychological and behavioral therapies in pediatric rehabilitation of TBI. J Head Trauma Rehabil 1999;14(4):373-83.
Mostow EN, Byrne J, Connelly RR, Mulvihill JJ. Quality of life in long-term survivors of CNS tumors of childhood and adolescence. J Clin Oncol 1991;9(4):592-9.
Haupt R, Fears TR, Robison LL, Mills JL, Nicholson HS, Zeltzer LK, et al. Educational attainment in long-term survivors of childhood acute lymphoblastic leukemia. JAMA 1994;272(18):1427-32.
Armstrong FD, Blumberg MJ, Toledano SR. Neurobehavioral issues in childhood cancer. School Psychol Rev 1999;28(2):194.
Papazoglou A, King TZ, Morris RD, Krawiecki NS. Cognitive predictors of adaptive functioning vary according to pediatric brain tumor location. Dev Neuropsychol 2008;33(4):505-20.
Landis SH, Murray T, Bolden S, Wingo PA. Cancer statistics, 1999. CA Cancer J Clin 1999;49:(1):8-31.
Fisher JL, Schwartzbaum JA, Wrench M, Wiemels JL: Epidemiology of brain tumors. Neurol Clin 2007;25(4):867-90.
Wrensch M, Minn Y, Chew T, Bondy M, Berger MS. Epidemiology of primary brain tumors: current concepts and review of the literature. Neuro Oncol 2002;4(4):278-99.
Riccio CA, Reynolds CR, Lowe P, Moore JJ. The continuous performance test: a window on the neural substrates for attention? Arch Clin Neuropsychol 2002;17(3):235-72.
Mabbott DJ, Penkman L, Witol A, Strother D, Bouffet E. Core neurocognitive functions in children treated for posterior fossa tumors. Neuropsycholog 2008; 22(2):159-68.
Spreen O, Strauss E. A compendium of neuropsychological tests: Adminsitration, norms, and commentary. 2nd ed. New York: Oxford University Press; 1998.
Stuss DT, Floden D, Alexander MP, Levine B, Katz D. Stroop performance in focal lesion patients: Dissociation of processes and frontal lobe lesion location. Neuropsychologia 2001; 39(8):771-86.
Luria AR. The working brain. London: Penguin; 1973.
Walsh K. Long-term unemployment: An international perspective. Basingstoke: Macmillan; 1987.
Fallgatter AJ, Ehlis AC, Seifert J, Strik WK, Scheuerpflug P, Zillessen KE, et al. Altered response control and anterior cingulate function in attention-deficit/hyperactivity disorder boys. Clin Neurophysiol 2004; 115(4):973-81.
Losier BJ, McGrath PJ, Klein RM. Error patterns on the continuous performance test in non-medicated and medicated samples of children with and without ADHD: a meta-analytic review. J Child Psychol Psychiatry 1996;37(8):971-87.
Okazaki S, Maekawa H, Futakami S. Control of response inhibition in children with ADHD on the continuous performance test under various intervals. Jpn J Spec Educ 2001;38(6):97-103.
Okazaki S, Hosokawa M, Kawakubo Y, Ozaki H, Maekawa H, Futakami S. Developmental change of neurocognitive motor behavior in a continuous performance test with different interstimulus intervals. Clin Neurophysiol 2004;115(5):1104-13.
Pennington BF, Ozonoff S. Executive functions and developmental psychopathology. J Child Psychol Psychiatry 1996;37(1):51-87.
van Leeuwen TH, Steinhausen HC, Overtoom CC, Pascual-Marqui RD, van’t Klooster B, Rothenberger A, et al. The continuous performance test revisited with neuroelectric mapping: impaired orienting in children with attention deficits. Behav Brain Res 1998;94(1):97-110.
Verbaten MN, Overtoom CC, Koelega HS, Swaab-Barneveld H, van der Gaag RJ, Buitelaar J, et al. Methylphenidate influences on both early and late ERP waves of ADHD children in a continuous performance test. J Abnorm Child Psychol 1994;22(5):561-78.
Aman CJ, Roberts RJ Jr, Pennington BF. A neuropsychological examination of the underlying deficit in attention deficit hyperactivity disorder: frontal lobe versus right parietal lobe theories. Dev Psychol 1998;34(5):956-69.
Carlson CL, Lahey BB, Neeper R. Direct assessment of the cognitive correlates of attention deficit disorders with and without hyperactivity. J Psychopathol Behav Assess 1986;8(1):69-86.
Nigg JT, Hinshaw SP, Carte ET, Treuting JJ. Neuropsychological correlates of childhood attention-deficit/hyperactivity disorder: explainable by comorbid disruptive behavior or reading problems? J Abnorm Psychol 1998;107(3):468-80.
Reeve WV, Schandler SL. Frontal lobe functioning in adolescents with attention deficit hyperactivity disorder. Adolescence 2001;36(144):749-65.
Schachar R, Tannock R, Marriott M, Logan G. Deficient inhibitory control in attention deficit hyperactivity disorder. J Abnorm Child Psychol 1995;23(4):411-37.
Stroop JP. Studies of interference in serial verbal reactions. J Experiment Psychol 1935;18:643-62.
Tannock R, Martinussen R, Frijters J. Naming speed performance and stimulant effects indicate effortful, semantic processing deficits in attention-deficit/hyperactivity disorder. J Abnorm Child Psychol 2000;28(3):237-52.
Willcutt EG, Pennington BF, Boada R, Ogline JS, Tunick RA, Chhabildas NA, et al. A comparison of the cognitive deficits in reading disability and attention-deficit/hyperactivity disorder. J Abnorm Psychol 2001;110(1):157-72.
Owen AM, Downes JJ, Sahakian BJ, Polkey CE, Robbins TW. Planning and spatial working memory following frontal lobe lesions in man. Neuropsychologia 1990;28(10):1021-34.
Robbins TW, James M, Lange KW, Owen AM, Quinn NP, Marsden CD. Cognitive performance in multiple system atrophy Brain 1992;115(1):271-91.
Shallice T. Specific impairments of planning. Philos Trans R Soc Lond B Biol Sci 1982;298(1089):199-209.
Beck LH, Bransome ED Jr, Mirsky AF, Rosvold HE, Sarason I. A continuous performance test of brain damage. J Consult Psychol 1956;20(5):343-50.
Zarghi A, Zali A, Tehranidost M, Zarindast MR, Ashrafi F, Doroodgar S, et al. Demographic variables and selective, sustained attention and planning through cognitive tasks among healthy adults. Basic Clin Neurosci 2011;2(3):58-67
Warm JS. Sustain attention in human performance (human performance and cognition series). New York: John Wiley & Sons; 1984. p. 1-14.
Wecker NS, Kramer JH, Wisniewski A, Delis DC, Kaplan E. Age effects on executive ability. Neuropsychology 2000;14(3):409-14.
Lange KW, Robbins TW, Marsden CD, James M, Owen AM, Paul GM. L-dopa withdrawal in Parkinson’s disease selectively impairs cognitive performance in tests sensitive to frontal lobe dysfunction. Psychopharmacology (Berl) 1992;107(2-3):394-404.
Sturm H, Fernell E, Gillberg C. Autism spectrum disorders in children with normal intellectual levels: associated impairments and subgroups. Dev Med Child Neurol 2004;46(7):444-7.
Lezak M D, Howieson D B, Loring D W. Neuropsychological assessment. 4th ed. New York: Oxford University Press; 2004.
Zarghi A, Zali A, Tehranidost M, Zarindast MR, Ashrafi F, Khodadadi M. Comparative assessment of neuro-cognitive impairments among patients with brain tumor and healthy adults. Turk Neurosurg 2012;22(3):309-16.
Welsh MC, Pennington BF, Groisser DB. A normative-developmental study of executive function: a window on prefrontal function in children. Dev Neuropsychol 1991;7(2):131-49.
Diamond A, Taylor C. Development of an aspect of executive control: developmental abilities to remember what I said and to do as I say not as I do. Dev Psychobiol 1996;29(4):15-334.
MacLeod, CM. Half of a Century of research on the Stroop effect: An integrative review. Psychol Bull 1991;109(2):163203.
van Boxtel MP, ten Tusscher MP, Metsemakers JF, Willems B, Jolles J. Visual determinants of reduced performance on the Stroop color-word test in normal aging individuals. J Clin Exp Neuropsychol 2001;23(5):620-7.
Hameleers PA, Van Boxtel MP, Hogervorst E, Riedel WJ, Houx PJ, Buntinx F, et al. Habitual caffeine consumption and its relation to memory, planning capacity and psychomotor performance across multiple age groups. Hum Psychopharmacol 2000;15(8):573-581.
Martin NJ, Franzen MD. The effect of anxiety on neuropsychological function. Int J Clin Neuropsychol 1989;11(1):1-8.
Stern Y, Zarahn E, Hilton HJ, Flynn J, DeLaPaz R, Rakitin B. Exploring the neural basis of cognitive reserve. J Clin Exp Neuropsychol 2003;25(5):691-701.
Jerger S, Stout G, Kent M, Albritton E, Loiselle L, Blondeau R, et al. Auditory Stroop effects in children with hearing impairment. J Speech Hear Res 1993;36(5):1083-96.
McLeod CM. Half a center of research on the Stroop effect: an integrative review. Psych Bull 1991;109(2):163-203.
Comalli PE Jr, Wapner S, Werner H. Interference effects of Stroop color-word test in childhood, adulthood and ageing. J Genet Pshchol 1962;100:47-53.
Guttentag RE, Haith MM. Automatic processing as a function of age and reading ability. Child Dev 1978;49(3):707-16.
Merril EC, Sperber RD, McCauley C. Differences in semantic encoding as a function of reading comprehension skill. Mem Cogonit 1981;9(6):618-624.
Visser M, Das-Smaal E, Kwakman H. Impulsivity and negative priming: evidence for diminished cognitive inhibition in impulsive children. Brit J Psychol 1996;87(Pt 1)::131-140.
Wright I, Waterman M, Prescott H, Murdoch-Eaton D. A new Stroop-like measure of inhibitory function development: typical developmental trends. J child Psychol Pschiatry 2003;44(4):561-75.
Gerstadt CL, Hong YJ, Diamond A. The relationship between Cognition and action: performance of children 3 1/2 to 7 years old on a stroop like day-night test. Cognition 1994;53(2):129-53.
Diamond A, Taylor C. Development of an aspect of executive control: developmental abilities to remember what I said and to do as I say not as I do. Dev Psychobiol 1996;29(4): 315-34.
Dufouil C, Alpérovitch A, Tzourio C. Influence of education on the relationship between white matter lesions and cognition. Neurology 2003;60(5):831-36.
Le Carret N, Lafont S, Mayo W, Fabrigoule C. The effect of education on cognitive performances and its implication for the constitution of the cognitive reserve. Dev Neuropsychol 2003;23(3):317-37.
Brewis A. Social and biological measures of hyperactivity and inattention: are they describing similar underlying constructs of child behavior? Soc Biol 2002;49(1-2):99-115.
Yoshida Y, Uchiyama T. The clinical necessity for assessing Attention Deficit/Hyperactivity Disorder (AD/HD) symptoms in children with high-functioning Pervasive Developmental Disorder (PDD). Eur Child Adolesc Psychiatry 2004;13(5):307-14.
Ghaziuddin M, Tsai L, Alessi N. ADHD and PDD. J Am Acad Child Adolesc Psychiatry 1992;31(3):567.
Barkley RA. Taking Charge of ADHD: The Complete Authoritative Guide for Parents. New York : Guildford press,1995.
Garretson HB, Fein D, Waterhouse L. Sustained attention in children with autism. J Autism Dev Disord 1990;20(1):10114.
Pascualvaca DM, Fantie BD, Papageorgiou M, Mirsky AF. Attentional capacities in children with autism: is there a general deficit in shifting focus? J Autism Dev Disord 1998;28(6):467-78.
Siegel BV Jr, Nuechterlein KH, Abel L, Wu JC, Buchsbaum MS. Glucose metabolic correlates of continuous performance test performance in adults with a history of infantile autism, schizophrenics, and controls. Schizophr Res 1995;17(1):8594.
Strandburg RJ, Marsh JT, Brown WS, Asarnow RF, Guthrie D, Higa J. Event-related potentials in high-functioning adult
autistics: linguistic and nonlinguistic visual information processing tasks. Neuropsychologia 1993;31(5):413-34.



قیمت: تومان

دسته بندی : پزشکی

دیدگاهتان را بنویسید