پژوهن ده (مجله پژوهشي دانشگاه علوم پزشکي شهي د بهشتي) تاريخ دريافت مقاله ۳/۱۰/۸۵ سال دوازده م, شماره ۶ , پي در پي ۶۰ ، صفحات ۵۳۵ تا ۵۴۰ تاريخ پذيرش مقاله ١٢/٤/٨٦ بهمن و اسفن د ۱۳۸۶

بررسي آگاهي، نگرش و عملکرد ماماها در پيشگيري از اي دز در بيمارستان هاي منتخ ب شهر اصفهان سال ١٣٨٥
دکتر م عصومه سي مبر ۱ * ، مرضيه شايان من ش۲ ، فاط مه ناهيدي۳ ، دکتر اکبر زاده ۴

چکي ده
سابقه و ه دف: امروزه آلودگي به ويروس ايدز يکي از عوامل مهم ناخوشي و مرگ در دنياست . با توجه به قابل انتقال بودن ويروس از راه خون و برخي مايعات بدن، عاملين زايمان از جمله گروه هاي در معرض خطر مي باشند. لذا، رعايت اصول پيشگيري از ايدز از سوي اين افراد ضروري است و ميزان آگاهي و باور پرسنل مامايي از روش هاي پيشگيري از ايدز مي تواند در نحوه عملکرد صحيح آن ها تأثير گذار باشد. مطالعه حاضر نيز با هدف تعيين آگاهي ، نگرش و عملکرد ماماها در زمينه پيشگيري از ايدز در بيمارستان هاي منتخب شهر اصفهان سال ١٣٨٥ به اجرا درآمده است.
مواد و روش ها: در اين مطالعه توصيفي، با استفاده از تکنيک سر شماري ٥٨ نفر از پرسنل مامايي شاغل در بيمارستان هاي دولتي شهر اصفهان شامل: بيمارستان دکتر علي شريعتي، اميرالمؤمنين، عسگريه، عيسي بن مريم و بهشتي شرکت کردند.
1268731734566Downloaded from pajoohande.sbmu.ac.ir at 10:13 +0330 on Wednesday January 10th 2018

Downloaded from pajoohande.sbmu.ac.ir at 10:13 +0330 on Wednesday January 10th 2018

اطلاعات، با استفاده از چک ليست مشاهده عملکرد و پرسشنامه سه قسمتي حاوي مشخصات دموگرافيک، سؤالات آگاهي و سؤالات نگرش جمع آوري گرديد. داده هاي پژوهش با استفاده از نرم افزار SPSS و آزمون هاي آماري (آناليز واريانس يک طرفه، تي تست مستقل و دقيق فيشر و ضريب همبستگي پيرسون و اسپيرمن ) مورد تجزيه و تحليل قرار گرفت.
يافته ها: در اين پژوهش ميانگين سني واحدهاي پژوهش ٨٤/٧ ± ٣٦/٣٥ بود و اغلب آن ها در زمينه اصول پيشگيري آموزش ديده بودند و تجربه فرو رفتن سوزن در دست را ذکر مي کردند. اکثراﹰ از آگاهي خوب (٦/٩٦%)، نگرش مثبت (١/٩٣%) و عملکرد
متوسطي (٧/٧٠%) در ارتباط با اصول پيشگيري از ايدز برخوردار بودند ( تنها ٣/٢٩% داراي عملکرد خوب بودند). تفاوت معني داري در نمره عملکرد افراد در وضعيت استخدامي مختلف وجود داشت (٠٥/٠<P). از طرفي ارتباط منفي ضعيف و معني داري نيز بين نمره عملکرد افراد با مدت سابقه کار باليني آن ها مشاهده شد ( ٠٥/٠.<r= ‐٠/٣ ، P ).
نتيجه گيري: با توجه به اهميت اصول پيشگيري از ايدز جهت محافظت پرسنل مامايي و با عنايت به عملکرد مطلوب تعداد محدودي از پرسنل، بايستي عوامل مؤثر ديگر بر عملکرد مطلوب اين افراد نيز مورد بررسي قرار گيرد.
واژگان کلي دي: ايدز ، پيشگيري ، آگاهي ، نگرش

مق دمه
عفونت ايدز يک پاندمي جهاني است که موارد ابتلاي آن از تمـام کشـورها گزارش شـده و امـروزه به عنـوان يـکي از بيماري هاي غير قابل درمان در محدوده بيماري هاي واگير به شمار مي آيد (١). در اين ميان عاملين زايمان با توجه به ساختار کاري خاص خود دائماﹰ با خون و ترشحات بدن افرادي در تماس مي باشند که از آلودگي آن بي خبرند (٢). بر اساس تخمين برآورد شده از تعداد مواجهه با خون و مايعات خوني در پرستار ماماها، مشخص شد که ٦٥% از آن ها

۱ ٭ . نويسنده مسؤول : استاديار ، گروه مامايي ، دانشکده پرستاری و مامايي، دانشگاه علوم پزشکي شهيد بهشتي. پست الکترونيک:[email protected]
۲ . کارشناسي ارشد مامايي
. عضو هيأت علمي ، دانشکده پرستاري و مامايي ، دانشگاه علوم پزشكي شهيد بهشتي
. عضو هيأت علمي ، دانشکده پرستاري و مامايي ، دانشگاه علوم پزشكي شهيد بهشتي
۵۳۶
حداقل يک بار و ٢٥% از آن ها ٥ بار يا بيش تر مواجهه با خون يا مايع آمنيوتيک را در ٦ ماه گذشته تجربه کرده اند
(٣). از اين رو به کارگيري اصول کنترل عفونت و رعايت نکات ايمني در برابر عفونت هاي منتقله از راه خون من جمله ايدز مي بايست قسمت اصلي کار روزمره عاملين زايمان را جهت پيشگيري از اين عفونت ها تشکيل دهد (٢)، وليـکن بر اساس نتـايج به دسـت آمـده از پژوهـش هـاي انجام شده، بنـا به دلايـل گـوناگـون از جمـله عـدم آگاهي و نگرش نامناسب، رعايت اصول پيشگيري درحد ايده آل انجام نمي گيرد (٤).
وي است و اين پيش فرض در کليه جنبه هاي زندگي نظر از روش اعتبار محتوا و جهت پايايي از روش سنجش بين به خصوص در مسايل بهداشتي‐ درماني تا حد زيادي صادق مشاهده گران و روش آزمون مجدد استفاده شد که با به دست است (٥). روانشناسان اجتماعي نيز معتقدند که رفتار نتيجه آمدن ضرايب پيرسون بيش از ٨/٠ پايايي ابزار هاي مورد نظر تصمي م و تصمي م مبتني بر آگاهي و گرايش مي باشد، تأييد گرديد.
به عبـارت ديگر اين امر پذيرفته شـده که فـرد نخست سپس با جلب رضايت از نمونه هاي مورد پژوهش جهت
در اصل بسياري از مشکلات بشر ناشي از ناآگاهي هاي بيمارستان هاي دولتي شهر اصفهان شامل بيمارستان دکتر علي شريعتي، اميرالمؤمنيـن، عسگريه، عيسي بن مري م و
بهشتي در مطالعـه شرکت کردنـد. ابـزار گـردآوري اطلاعـات در اين مطالعه شامل برگه مشاهده و پرسشنامه بود. برگه مشاهـده حـاوي ١٩ مـورد احتياط هاي استاندارد قابـل اجرا توسط پرسنل مامايي بود که بر اساس اهميت موارد مشاهده شده ضرايبي از ٣‐١ به آن ها تعـلق گـرفت و در مقابل هر مورد گزينه انجام داد، انجـام نـداد و مـوردي ندارد در نظر گرفته شـد. پرسشنامـه نيـز حـاوي سـؤالات دمـوگرافيـک (٧ سؤال)، آگاهي (١٣ سؤال) و نگرش (٢٠ سؤال) در زمينه روش هاي پيـشگيـري از ايدز بود. جهت اعتبار ابزارهاي مورد
مي شناسد يا اطلاعاتي را پيرامون موضـوعاتي جمع کـرده و سپس به وسيله جريان تفکر و احساس، گرايـشي را شکل مي دهد که ممکن است به عمل يا رفتار مورد علاقه تبديل گردد (٦). در واقع آگاهي يا دانش از طريق تأثير در عقايد، علايـق و اعمـال فـرد قـدرت تصميـ م گيـري را در وي افزايش داده و او را در جهت کنترل رفتار خود ياري مي کند (٧). بنابراين اصل اندازه گيري نگـرش ها ، باورهـا و آگاهـي مي تواند به درک مراحل و رفتاري که به تغيير عادات بهداشتي در يک جمعيت منجر مي شود، کمک کند (٥). اين پژوهش نيز با هدف تعيين آگاهي، نگرش و عملکرد ماماها در پيشگيري از ايدز در بيمارستان هاي منتخب شهر اصفهان انجام گرفت.
مواد و روش ها
1268731734566Downloaded from pajoohande.sbmu.ac.ir at 10:13 +0330 on Wednesday January 10th 2018

Downloaded from pajoohande.sbmu.ac.ir at 10:13 +0330 on Wednesday January 10th 2018

اين مطالعه از نوع توصيفي همبستگي بوده و با استفاده از تکنيـک سرشـماري همـه ي پرسـنل شاغـل (٥٨ نفر) در مشاهـده رفـتارهـاي آنـان، آگاه نمـودن آن هـا از اهـ داف پژوهش و تأكيد بر محرمانه بودن اطلاعات مربوط به آن ها و اين كه يافته هاي اين پژوهش در ارزشيابي كاري آن ها تأثيـري ندارد، چـک ليست مشاهـده توسـط پژوهـشگر و يکي از همکاران کارشناس مامايي طي سه شيفت کاري تکميل گرديد. در اين مشاهده به هر پاسخ انجام داد يک امتياز تعلق گرفت و به پاسخ انجـام نداد امتيازي تعلـق نگرفت و در موارد پاسخ موردي ندارد گزينه مورد نظر حذف گرديد.
پس از مشاهده تمام واحدهاي پژوهش يک بيمارستان، پژوهشگر اقدام به توزيع پرسشنامه ها بين پرسنل مامايي نمود و پس از اخذ پاسخ به جمع آوري آن ها پرداخت.
سپس بر اسـاس تعـداد موارد مشاهده شده، امتياز هر نمونه تحت مطالعه جمع بندي و به درصد تبديل ش د که بر اساس ميزان امتياز کسب شده عملکرد افراد رتبه بندي شد. بر اين اساس، ازكل امتياز (١٠٠%)، ٣٣‐ ٠%
آمده از آگاهي و نگرش در زمينه روش هاي پيشگيري از
ايدز نيز به درصـد تبـ ديل شـد و مقادير٣٣‐ ٠% آگاهي
ضعيف، نگرش منفي،٦٦‐ ٣٤% آگاهي متوسط، نگرش خنثي و ١٠٠‐ ٦٧% آگاهي خوب، نگرش مثبت در نظر گرفته شد. در نهـايت اطـلاعـات با استـفاده از نرم افزار 10 SPSS و آزمون هاي آماري (آناليز واريانس يک طرفه، تي مستقل و دقيق فيشر ) مورد تجزيه و تحليل قرار گرفت
و ٠٥/٠< P نيز معني دار تلقي شد.
30480-216405
6.3
2

6
2.8
6
رسم
ی
قرارداد
ی

م
ي
انگ
ي
عملکرد

نمره

ن

T

TEST, P<

50

5

6.3

2

6

2.8



قیمت: تومان

دسته بندی : پزشکی

دیدگاهتان را بنویسید