پژوهن ده (مجله پژوهشي دانشگاه علوم پزشکي شهي د بهشتي)
سال دوازده م, شماره ۳, پي در پي ۵۷ ، صفحات ۲۴۵ تا ۲۵۲ تاريخ دريافت مقاله ۱۵/۱۲/۸۴ تاريخ تجديد نظر ٤/١٠/٨٥ مرداد و شهريور ۱۳۸۶
تاريخ پذيرش مقاله ٣/٢/٨٦

بررسي شيوع سروتاي پ هاي سالمونلا در گوش ت و مرغ و مقاوم ت آنتي بيوتي كي آن ها در تهران
٦ ۵۴ ۳ ۲* ۱
دکتر مح مدمهدي سلطان دلال، دکتر مهناز طارمي ، شبن م مدرسي ، كورو ش ذوالفقاريان ، ساناز م عز اردلان ، دکتر مح مدرضا زالي

چکي ده
سابقه و ه دف: بيماري هاي منتقله از غذا، يكي از مشكلات اصلي بهداشتي و اقتصادي در بين كشورهاي صنعتي و غيرصنعتي با شيوع رو به افزايش مي باشد. همچنين افزودن آنتي بيوتيك به رژيم غذايي حيوانات اهلي باعث ايجاد مقاومت دارويي در اين باكتري شده که مي توانند از طريق مواد غذايي به انسان منتقل شوند. در اين ميان مصرف مواد غذايي گوشتي آلوده به سالمونلا به عنوان اصلي ترين منبع بيماري هاي منتقله از غذا مي باشد. اين مطالعه توصيفي به منظور تعيين سروتيپ هاي سالمونلا در گوشت هاي قرمز و سفيد خريداري شده به صورت بستهبندي و غيربسته بندي از مناطق مختلف تهران و ارزيابي ميزان مقاومت آنتي بيوتيكي سويه هاي جدا شده، در سال ١٣٨٣ انجام گرفت.
1268731734566Downloaded from pajoohande.sbmu.ac.ir at 10:14 +0330 on Wednesday January 10th 2018

Downloaded from pajoohande.sbmu.ac.ir at 10:14 +0330 on Wednesday January 10th 2018

مواد و روش ها: نمونه برداري به طور تصادفي از ١٠ واحد عرضه كننده گوشت به صورت بسته بندي و ١٧ واحد عرضه كننده به صورت غيربسته بندي انجام گرفت. از ١٣٣ نمونه گوشت تهيه شده، ٦٧ نمونه مرغ و ٦٦ نمونه گوشت قرمز بود. نمونه ها به مقدار ٢٥ گرم وزن و در داخل ml ٢٢٥ محيط غني كننده BPW قرار داده شده و پس از هموژنيزه شدن توسطStomacher در دماي ٣٧ درجه سانتي گراد به مدت ٢٤ ساعت گرما دهي شدند. سپس ml ١/٠ از محلول در داخل RV١٠ ml ريخته و در دماي ٤٢ درجه سانتي گراد به مدت ٢٤ ساعت قرار گرفت. در مرحله بعد يك لوپ از اين محيط بر روي HEكشت داده شد.
اين محيط نيز در دماي ٣٧ درجه سانتي گراد به مدت ٢٤ ساعت قرار گرفت تا پرگنه هاي سالمونلا بر روي محيط کشت رشد كنند. جهت تعيين حساسيت، ديسك ديفيوژن طبق روش استاندارد انجام گرديد.
يافته ها: از مجموع ٦٧ نمونه مرغ مورد آزمايش، ٣٢ مورد (٨/٤٧%) و از ٦٦ مورد گوشت قرمز، ١٩ مورد (٨/٢٨%) آلوده به
سالمونلا بودند. سروتيپ غالب در نمونه هاي گوشت و مرغ S. thompson (۹/۵۴%) بود. همچنين نتايج بررسي مقاومت آنتي بيوتيکي سويه ها نشان داد که ۶/۹۰% از نمونه هاي جدا شده از مرغ در مقايسه با ۸/۳۶% از نمونه هاي جدا شده از گوشت نسبت به ناليديکسيک اسيد مقاوم بودند نتيجه گيري: با توجه به مقاومت آنتي بيوتيکي برخي از سويه هاي جدا شده در نمونه هاي مورد آزمايش، کنترل مواد غذايي از نظر انتقال سويه هاي پاتوژن به انسان دقت بسيار زيادي را مي طلبد.
واژگان کلي دي: سالمونلا ، گوشت ، مرغ ، سروتايپينگ ، مقاومت دارويي

مق دمه
سالمونلوزيس يكي از مه م ترين بيماري هاي مشتر ك بين كه در اثر مصرف مواد غذايي آلوده ايجاد مي شود. برآورد انسان و دام در كشورهاي صنعتي و در حال توسعه مي باشد ميزان سالمونلـوزيس در كشـورهاي در حـال توسعه به علت

۱ ٭ . نويسنده مسؤول : استاد، گروه ميکرب شناسي، دانشکده بهداشت وانستيتو تحقيقات بهداشتي .دانشگاه علوم پزشکي تهران . آدرس براي مکاتبه: تهران، دانشـگاه عـلوم پزشکي تهـران، دانشـکده بهـداشت، گروه ميـکروب شـناسی . صندوق پستي ٦٤٤٦‐١٤١٥٥ . تلفن: ٦٦٤٦٢٢٦٨ . فاكس: ٦٦٤٦٢٢٦٧. پست الکترونيک: [email protected]
۲ . استاديار، گروه بيماری هاي عفوني و گرمسيري، دانشگاه علوم پزشكي شهيدبهشتي
. دانشجوي کارشناسي ارشد ميکروب شناسي، واحد علوم وتحقيقات تهران، دانشگاه آزاد اسلامي
. كارشناس ميكروبيولوژي ، مرکز تحقيقات بيماري هاي گوارش و کبد، دانشگاه علوم پزشكي شهيدبهشتي
. كارشناس ميكروبيولوژي ، مرکز تحقيقات بيماري هاي گوارش و کبد، دانشگاه علوم پزشكي شهيدبهشتي
. استاد، مرکز تحقيقات بيماري هاي گوارش و کبد، دانشگاه علوم پزشكي شهيدبهشتي
۲۴۶
محدود بودن ميزان اطلاعات و فقدان سيست م هاي نظارتي بسيار دشوار است. در سراسر جهان صدها ميليون انسان به بيماري هاي قابل انتقال از طريق غذا و آب مبتلا هستند. اين مسأله در كشورهاي در حال توسعه در بين افرادي كه به ضعف سيست م ايمني و يا سوء تغذيه مبتلا هستند درحال افزايش است (۳‐۱).
طبق ارزيابي مركز كنترل و پيشگيري بيماري (CDC) هر ساله تقريباﹰ ٧٦ ميليون مورد بيماري منتقله از مصرف غذا (food borne diseases)، ٣٢٥٠٠٠ مورد بستري شدن در بيمارستان و٥٠٠٠ مورد مرگ درامريكا اتفاق مي افتد (۴).
عفونت هاي ناشي از سالمونلا در انسان در زمره مه م ترين عوامل ايجاد كننده بيماريهاي منتقله از غذا مي باشند كه نتايج به دست آمده از نظر ميزان مرگ و مير توسط اين باكتري قابل توجه ميباشد (۵). اطلاعات به دست آمده طي سالهاي ١٩٩٨ تا ۳٢٠٠ توسط HACCP حاكي از كاهش شيوع سالمونلا در محصولات گوشتي و مرغ است. اين كاهش در گوشت از ٥/٧% به٢/٣%، در مرغ از ٦/٤٤% به ٩/١٩% و در بوقلمون از ٩/٤٩% به ٦/٢٦%گزارش شده است (۶).
سالمونلاها از مه م ترين عوامل بيماري هاي مشتر ك بين انسان و دام هستند كه در فصل تابستان متداول تر از زمستان است و باعث عفونت هاي تحت باليني شامل اسهال ملاي م تا بيماري هاي سيستمي ك مختلف ميشوند (۴).
غذاهاي حيواني محل خوبي براي سروتيپ هاي سالمونلا هستند و از اين لحاظ به عنوان ي ك منبع آلودگي مهم براي سالمونلاهاي غيرتيفوئيدي انساني مي باشند(۳و۷). غذاهايي از قبيل گوشت ماكيان و محصولات گوشتي منشأ سالمونلوزيس هاي ناشي از مصرف مواد غذايي هستند (۸و۹). آلودگي گوشت به وسيله سالمونلا در كشتارگاه ها به وسيله مدفوع حيواناتي فاقد علاي م بيماري و آلودگي لوازم، زمين و افرادي كه در كشتارگاه هستند اتفاق ميافتد و پاتوژن مي تواند تا رسيدن به مراكز فروش در گوشت باقي
مانده و رشد كند (۱۰). سروتيپ هايي مانند سالمونلا تيفي و
سالمونلا پاراتيفي بيش تر با انسان سازگار بوده و در ميزبان هاي غيرانساني بيماري ايجاد نمي كنند. ديگر سويه هاي سالمونلا با حيوانات سازگاري داشته و زماني كه به بدن انسان منتقل شوند ميتوانند توليد بيماري كنند (مانند سالمونلا كلراسوئيس) و بالاخره تعدادي از سويهها ميزبان اختصاصي نداشته و ه م در انسان و ه م غيرانسان ايجاد بيماري مي كنند (۱۳‐۱۱) .
پيدايش مقاومت در اين پاتوژن عمدتاﹰ به دليل افزايش مصرف مواد ضدميكروبي در مراكز درماني وكشتارگاه ها مي باشد كه به صورت ي ك معضل جهاني در آمده است (١٦‐١٤). افزايش جـداسازي سالمونلاهاي ت ك و چند مقاومتي از عفونت هاي انساني به علت استفاده فراوان مواد ضد ميكروبي در توليد مواد غذايي و تعداد قابل ملاحظهاي از مواد ضد ميكروبي است كه معمولاﹰ براي درمان سالمونلوزيس و ساير عفونت هاي باكتريايي در انسان به کار مي روند (۱۷و۱۸). در حال حاضر اين مسأله به عنوان خطري جدي تلقي مي شود، زيرا احتمال انتقال سالمونلاهاي مقاوم و ديگر پاتوژن هاي باكتريايي مشتر ك بين انسان و دام از طريق
مصرف مواد غذايي حيواني به انسان در حال افزايش مي باشد (۱۹و۲۰).
هدف از اين مطالعه بررسي شيوع سروتيپ هاي سالمونلايي درگوشت و مرغ عرضه شده در تهران و تعيين الگوي مقاومت آنتي بيوتيكي آن ها مي باشد.
مواد و روش ها
اين مطالعه توصيفي بر روي ۱۳۳ نمونه شامل ۶۷ نمونه مرغ و ۶۶ نمونه گوشت در سطح شهر تهران در سال ٨٣۱۳
انجام گرفت. نمونه هاي گوشت و مرغ از ١٠ واحد عرضه كننده گوشت به صورت بسته بندي و ١٧ واحد عرضه
1268731734566Downloaded from pajoohande.sbmu.ac.ir at 10:14 +0330 on Wednesday January 10th 2018

Downloaded from pajoohande.sbmu.ac.ir at 10:14 +0330 on Wednesday January 10th 2018

–كننده به صورت غيربسته بندي تهيه وجداسازي و شناسايي
سلطان
سالمونلا بر اساس روش هاي پيشنهاد شده توسط مركز تري متوپري م (mcg ۵)، ناليـديكسيـ ك اسيـد (mcg ۳۰)، بين المللي استاندارد (ISO 6579) (٢١) انجام شد. در اين سيپروفلوكساسين (mcg ۵)، سفوتاكسي م (mcg ۳۰)، روش هر نمونه به مقدار gr ٢٥ وزن شده و داخل كيسه هاي ايمي پن م (mcg ۱۰)، كليستين (mcg ۱۰)، استوميكر (Stomacher) قرار داده و ml ٢٢٥ محيط سفتازيدي م (mcg ۳۰)، آموكسي سيلين (mcg ۳۰)، غني كننده با فر پپتون واتر (BPW. Merck) آمپي سيلين (mcg ۱۰)، كلرامفنيكل (mcg ۳۰)، به آن اضافه شد. پس از هموژنيزه شدن توسط استروپتومايسين (mcg ۱۰) و تتراسايكلين (mcg ۳۰)
Stomacher (Seward 4oo) به مدت ٢ دقيقه، در دماي بودند. c°٣٧ به مدت ٢٤ ساعت گرما گذاري شدند. سپس ml ١/٠ از محلول غني شده در داخل ml١٠ يافته ها
از مجموع ١٣٣ نمونه مورد آزمايش، ٥١ مورد سالمونلا (۳/۳۸%) ايزوله شد که از مجموع ٦٧ نمونه مرغ مورد آزمايش ٣٢ مورد (۸/٧۴%) و از ٦٦ مورد گوشت قرمز ١٩ مورد (۸/٢٨%) آلوده به سالمونلا بودند. (نمودار ۱)
Rappaport-Vassiliadis Broth (RV. Merck) ريخته و در دماي c°٤٢ به مدت ٢٤ ساعت قرار گرفت. در مرحله بعد ي ك لوپ از اين محيط بر روي پليت حاوي هکتون آگار (HE. Merck) كشت داده و پليت ها در دماي c°٣٧ به مدت ٢٤ ساعت گرما گذاري شدند تا پرگنه هاي
1268731734566Downloaded from pajoohande.sbmu.ac.ir at 10:14 +0330 on Wednesday January 10th 2018

Downloaded from pajoohande.sbmu.ac.ir at 10:14 +0330 on Wednesday January 10th 2018

264438-21640٨
/
۴٧

٨
/
٢٨

٠

۵

۱۰

۱۵

۲۰

۲۵

۳۰

۳۵

۴۰

۴۵

۵۰

مرغ

وش ت
گ

٨

/

۴٧

٨

/

٢٨



قیمت: تومان

دسته بندی : پزشکی

دیدگاهتان را بنویسید