فصلنامه علمی پژوهشی بیهوشی و درد، دوره 7، شماره 1، پاییز 1395
مقایسه بلوک عصب اوبتوراتور با بلوک عصب فمورال درتسکین درد بعد از جراحی الکتیو آرتروسکوپی بازسازی رباط قدامی زانو
حمیدرضا فیض1*، پوپک رحیمزاده1، فرناد ایمانی2، محمودرضا آلبویه1، زهرا اسفندیاری3
دانشیاربیهوشي، بیمارستان حضرت رسول اکرم )ص(، دانشگاه علوم پزشکی ایران
استاد بیهوشي، بیمارستان حضرت رسول اکرم )ص(، دانشگاه علوم پزشکی ایران
دستیار بیهوشی، بیمارستان حضرت رسول اکرم )ص(، دانشگاه علوم پزشکی ایران
1918005

تاریخ دریافت: 4/1/49 تاریخ بازبینی: 27/4/95تاریخ پذیرش: 31/5/95چکیده
زمین ه و ه دف: بل وک عص ب فم ورال روش رای ج تامی ن ب یدردی ب رای بیم اران تح ت آرتروس کوپی زان و میباش د ام ا عصبده ی زان و تنه ا از ای ن عص ب تامی ن نمیش ود و یک ی از اعص اب دیگ ری ک ه در عصبده ی زان و نق ش دارد عص ب اوبتورات ور اس ت.
0899951

پژوهشـی

مقـاله
68

پژوهشـی

مقـاله

68

1268732128267

Downloaded from jap.iums.ac.ir at 12:29 IRST on Tuesday October 17th 2017

Downloaded from jap.iums.ac.ir at 12:29 IRST on Tuesday October 17th 2017

م واد و روشه ا: در ای ن مطالع ه مداخل های دوس وکور 60 نف ر از بیم اران کاندی د انج ام جراح ی الکتی و آرتروس کوپی زان و ب ه ط ور تصادف ی ب ه 2 گ روه ب ه تع داد مس اوی تقس یم ش دند. در ی ک گ روه بل وک عص ب فم ورال و دیگ ری بل وک اوبتورات ور انج ام ش د. بیم اران از لح اظ ش دت درد ب ا اب زار مقی اس دی داری درد و همچنی ن می زان رضایتمن دی ]ب ر اس اس مقی اس عال ی)1(، خ وب)2(، متوس ط)3( و ناراض ی)4([ م ورد ارزیاب ی ق رار گرفتن د .
یافتهه ا: درد در ح ال اس تراحت در تم ام س اعات اندازهگی ری ش ده ب ه ج ز س اعت 24 در بل وک فم ورال کمت ر از بل وک اوبتورات ور ب ود ام ا در س اعات 0، 3 و 6 پ س از انج ام بل وک ای ن اخت اف معن یدار ب ود )ع دد P در س اعت 0 = 840/ 0و در س اعات 3 و 6 100/0P>(. گ روه فم ورال در س اعت 24 می زان رضایتمن دی بیش تری را نس بت ب ه گ روه اوبتورات ور نش ان دادند)مق دار P = 430/0(.
نتیجهگی ری: گ روه تح ت بل وک عص ب فم ورال می زان درد کمت ر و رضایتمن دی بیش تری را نس بت ب ه بیم اران گ روه تح ت بل وک اوبتورات ور داش تند ه ر چن د میانگی ن مقی اس دی داری درد در تم ام س اعات پ س از بل وک در ه ر دو گ روه می زان قاب ل قبولي ب راي ب یدردی پس از عم ل بود.
واژههای كلیدی: بلوک عصب،آرتروسکوپی، درد
مقدمه

نویسنده مسئول: حمیدرضا فیض، دانشیاربیهوشي، بیمارستان حضرت رسول اکرم )ص(، دانشگاه علوم پزشکی ایرانپست الکترونیک: [email protected]
1268732128267Downloaded from jap.iums.ac.ir at 12:29 IRST on Tuesday October 17th 2017

Downloaded from jap.iums.ac.ir at 12:29 IRST on Tuesday October 17th 2017

بــا توجــه بــه درد بعــد از عمــل جراحــی آرتروســکوپی تا شهایــی بــرای کاهــش ایــن درد صــورت گرفتــه اســت .بدیهــی اســت کاهــش درد نقــش زیــادی در شــروع زودرس حــرکات بیمــار و بازتوانــی وی دارد )1-6(. معمــولاً از داروهــای مسـکن و مخدره ا ب رای کاه ش درد بع د از عم ل اس تفاده میش ود. بلـوک اعص اب محیط ی باع ث کاه ش هزینهه ای بیمارســتانی میشــود و همچنیــن بــیدردی عالــی بعــد از جراح ی ایج اد میکن د ک ه نتیج ه آن مص رف کمت ر اپیوییدها و ع وارض جانب ی کمت ر اس ت )4(. بلوکه ای مختلف ی جه ت کنتــرل درد پــس از عمــل نظیــر بلــوک عصــب فمــورال و شــاخههای آن بــه کار گرفتــه شــده اســت. همچنیــن بلــوک عص ب ابتورات ور نی ز جه ت کنت رل درد بع د از اعم ال جراح یران و زانــو کاربــرد داشــته اســت.
بلــوک عصــب فمــورال از تکنیکهایــی اســت کــه انجــام آن س اده اس ت و ب رای اعم ال جراح ی قس مت قدام ی ران و اداره درد بع د از اعم ال جراح ی فم ور و زان و مناس ب اس ت. ای ن بل وک در ایج اد ب یدردی مناس ب در حی ن و پ س از اعم ال جراح ی بازس ازی رب اط صلیب ی قدام ی گاه ی ناموف ق اس ت .ش اید یک ی از دلای ل آن نی از ب ه بل وک عص ب ابتورات ور ک ه عصــب دهــی زانــو و تانــدون عضلــه گراســیلیس را در داخــل زان و انج ام میده د باش د. بنابرای ن توصی ه ش ده اس ت ک ه بل وک کام ل ش امل اعص اب فم ورال، فم ورال س طحی خارجی و ابتورات ور ی ا ی ک بل وک اضاف ه ابتورات ور میتوان د کیفی ت بیهوش ی را در ط ول عم ل و همچنی ن ب یدردی پ س از عم ل جراح ی زان و را افزای ش ده د)7(.
همچنی ن از معای ب بل وک عص ب فم ورال مج اورت ب ا ش ریان فم ورال اس ت ک ه احتم ال تزری ق داخ ل ش ریان ی ا آس یب ب ه ش ریان را در پ ی دارد، همچنی ن ازع وارض جانب ی بل وک فمــورال پیونــد شــریان فمــورال میباشــد. از مــوارد دیگــر احتم ال آس یب ب ه عص ب فم ورال میباش د، آس یب آن باع ث ناتوان ی ش دید حرکت ی بیم ار میش ود و ش اید ب ه ای ن دلی ل روش بل وک اوبتورات ور بتوان د جانش ین خوب ی ب رای ب یدردی پ س از اعم ال جراح ی زان و باش د. م ا در ای ن مطالعه مقایس ه آنه ا ب ا ه م پرداختهای م.
مواد و روشها
در ای ن مطالع ه مداخل های دوس وکور جمعیت هدف عبارتس ت از کلیــه بیمــاران کاندیــد جراحــی الکتیــو آرتروســکوپی زانــو جهــت ترمیــم ربــاط صلیبــی قدامــی مراجعــه کننــده بــه بیمارســتان حضــرت رســول اکــرم )ص( در ســالهای 49-93 ب ر اس اس معیاره ای ورود ش امل: س ن 18 ت ا 50 س ال ، طبقهبن دی انجم ن بیهوش ی امری کا 1و2، نداش تن اخت الات انعق ادی، ع دم وج ود عفون ت مح ل تزری ق، نب ود اخت الات عصب ی در پ ای مح ل عم ل، حساس یت نداش تن ب ه بیحس ی موضع ی، ش اخص ت وده بدن ی کمت ر از 35، نداش تن اخت الات روان ی، پذی رش بیم ار و نداش تن اعتی اد به م واد مخ در. تماميمطالع ه ب ا کس ب رضای ت ش خصي از بیم اران ص ورت گرفت ه و جزیی ات مطالع ه و ع وارض ب راي بیم اران ش رح داده ش دتا از رونــد درمــان خــود اطاعــات کافــي داشــته باشــند. هیــچ هزین های ب ه بیم اران تحمی ل نش د. ک د ثب ت در پای گاه ثب ت کارآزمایــی بالینــی IRCT2015042121878N1 میباشــد .
حج م نمون ه ه م ب ا اس تفاده از فرم ول زی ر محاس به ش د:
N=2(Z1-α /2+Z1-β)2 /(µ1-µ2/sd)2 +(Z1-α/2)2/4بـر اسـاس فرمـول فـوق و بـا فـرض 50/0 = α و 2/0 = β و بـر اسـاس مطالعـه شـماره 7 در هـر گـروه30 نفـر تعییـن ميگردد.
بیم اران ب ه ص ورت تصادف ی ب ه روش تصادفیس ازی بلوکی در 2 گ روه مس اوی تقسـیم ش دند. بیمـار از ن وع بل وک انج ام ش ده اط اع ن دارد. س پس تمام ی بیم اران تح ت بیهوش ی عموم ی ب ا تکنی ک یکس ان ق رار گرفتن د. قب ل از بی دار ش دن 1 گ رم آپوت ل ب ه بیم اران تجوی ز ش د.
س پس در ری کاوری ب ر حس ب م ورد تح ت بل وک ابتورات ور یــا بلــوک فمــورال تحــت هدایــت ســونوگرافی بــا دســتگاه اولتراس وند س ونو س ایت اس ن رو ب ا اس تفاده از س وزن قاب ل دی دن ب ا س ونو س اخت ش رکت ویگ ون فرانس ه و ب ا تزری ق بوپیواکاییــن ســاخت شــرکت میــان فرانســه قــرار گرفتنــد .جهــت بلــوک ابتوراتــور ابتــدا پــای بیمــار از ناحیــه ران در وضعی ت ابداک ت و اکس ترنال روتاس یون ق رار میگی رد. پس از آمادهس ازی مح ل بلوک،پ روب س ونوگرافی در قس مت مدی ال شــیار اینگوینــال قــرار میگیــرد. پــس از شناســایی عضلــه پکتینئ وس، س ر پ روب40 ت ا 50 درج ه ب ه س مت کرانی ال میچرخــد تــا ســاختمان هیپراکــو در قســمت پوســترولترال پکتینئــوس )لبــه تحتانــی رامــوس فوقانــی پوبیــس( رویــت ش ود. س پس در فض ای فاس یای بی ن دو عضل ه پکتینئ وس و اکســترنال ابتوراتوربــه صــورت out of plan در فضــای اینترفاســیال ایــن دو عضلــه 15 میلیلیتــر بوپیواکاییــن 2/0 درص د تزری ق ش د)8(.
جهــت بلــوک فمــورال پــس از آمادهســازی ناحیــه پــروب ســونوگرافی در محــاذات لیگامــان اینگوینــال قــرار میگیــرد .لت رال ب ه ش ریان و زی ر فاس یا ایلی اکا عص ب فم ورال ق رار
70حمیدرضا فیض و همکاران
دارد. س وزن ب ه ص ورت in-plane از س مت خ ارج ش ریان وارد ش ده و ب ه س مت عص ب فم ورال هدای ت میش ود. تزری ق ب ه صــورت پرینــورال بــا 15 میلی لیتربوپیواکاییــن2/0 درصــد انج ام ش د.

ش کل 1. نم ای س ونوگرافی عص ب فم ورال )س مت چپ(واوبتورات ور )س مت راس ت( .FN عص ب فم ورال ،FA ش ریان فم ورال ،FV وری د فم ورال .AL عضل ه اداکتورلونگ وس ،AB عضل ه اداکتوربروی س ،OE عضل ه اوبتورات ور خارج ی ،PE عضل ه پکتین وس ،SPR
1268732128267Downloaded from jap.iums.ac.ir at 12:29 IRST on Tuesday October 17th 2017

Downloaded from jap.iums.ac.ir at 12:29 IRST on Tuesday October 17th 2017

بع د از آن جه ت یکسانس ازی وضعی ت کنت رل درد در ه ر دو گ روه، پم پ کنت رل درد)دیژیتالف ورز ب ا برنامهری زی( ب ا دوز 2 گ رم آپوت ل و 500 میکروگ رم فنتانی ل ک ه ب ه حج م 50 میلیلیت ر رس یده اس ت ب ه ص ورت بول وس ب ه می زان 1 میلیلیت ر ب ا فواص ل زمان ی قاب ل تزری ق ه ر 15 دقیق ه ق رار داده ش د ک ه در ص ورت ب روز درد ب ه ص ورت بول وس توس ط بیمــار تجویــز میشــد و زمــان مســکن ابتدایــی و دوز کلــی محاس به ش د. انفوزی ون پای ه ب رای بیم ار ق رار داده نش د ت ا فقــط درخواســتها ثبــت و اندازهگیــری شــود. بعــد از انجــام بلــوک، بیمــار در ســاعتهای 0 یعنــی در ریــکاوری قبــل و پــس از انجــام بلــوک ،3، 6 و 12 و 24 ســاعت بعــد از آن از لح اظ ش دت درد ب ا اب زار مقی اس دی داری درد و همچنی ن میــزان رضایتمنــدی در ســاعت 24 ]بــر اســاس مقیــاس عالــی)1(، خــوب)2(، متوســط)3( و ناراضــی)4([ توســط فــرد ثال ث ک ه از نح وه بل وک انج ام ش ده ب رای بیم ار اطاع ی ن دارد، ارزیاب ی می ش ود.آنالیز دادهه ا ب ا اس تفاده از نرماف زار آم اری SPSS نس خه 20 انج ام گرف ت.
رام وس فوقان ی پوبی س.
یافتهها
در ای ن مطالع ه اخت اف معن اداری بی ن میانگی ن متغیره ای ســن، جنــس، قــد، وزن و چاقــی در دو گــروه فمــورال و ابتورات ور دی ده نش د. در مطالع ه حاض ر، ب رای میانگی ن رتب ه درد بی ن گروهه ا و در زمانه ای مختل ف اخت اف معن اداری دی ده ش د. میانگی ن رتب ه درد در زم ان صف ر پ س از انج ام بلــوک )840/0=P(، 3 ســاعت بعــد از بلــوک) 0/001P>( و 6 س اعت بعـد از بل وک) 0/001P>( در گ روه ابتورات ور نس بت ب ه فم ورال بیش تر ب ود. )ج دول 1و2(. میانگی ن رتب ه درد ب ا فلکس یون 30 درج ه زان و در س اعت 24 بی ن دو گ روه ابتوراتور و فمـورال اخت اف معن اداری نداش ت) 271/0=P(. همچنی ن رون د تغیی رات درد در ه ر دو گ روه فم ورال و ابتورات ور بدی ن ص ورت ب ود ک ه در ابت دا کاه ش و س پس بع د از 24 س اعت دوب اره افزای ش داش ت ک ه ای ن مطل ب بیانگ ر تغی رات درد در بحث
مطالع ات اندک ی ب رای مقایس ه بی ن ای ن دو بل وک ص ورت گرفت ه اس ت و در اکث ر ای ن م وارد بل وک اوبتورات ور هم راه ب ا س ایر بلوکه ا ب رای ب یدردی زان و اس تفاده ش ده اس ت.
ط ول زم ان میباش د) 0/001P>(. رضایتمن دی 24 س اعت کم ی بیش تر از بیم اران گ روه اوبتورات ور) 0/699±83/1( ب ودبعــد از عمــل در بیمــاران گــروه فمــورال) 0/629±74/1( )430/0=P(.
عدد پی گروه فمورال گروه اوبتوراتور زمان
میانه )چارک( میانگین )انحراف معیار( میانه )چارک( میانگین )انحراف معیار( 0/622 )6/00-5/00( 6/00 )0/73( 5/63 )6/00-5/00( 5/00 )0/80( 5/50 در بدوورود به ریکاوری
0/048 )4/00-3/00( 3/00 )0/57( 3/50 )4/00-3/00( 4/00 )0/50( 3/77 در ریکاوری ساعت 0
>0/001 )2/00-1/00( 2/00 )0/49( 1/60 )3/00-2/00( 3/00 )0/50( 2/57 3 ساعت پس از بلوک
>0/001 )2/00-1/00( 2/00 )0/498( 1/60 )3/00-2/00( 3/00 )0/50( 2/53 6 ساعت پس از بلوک
0/160 )2/25-1/00( 2/00 )0/718( 1/97 )2/25-2/00( 2/00 )0/48( 2/20 12 ساعت پس از بلوک
0/499 )3/00-3/00( 3/00 )0/615( 3/03 )3/00-3/00( 3/00 )0/521( 2/93 24 ساعت پس از بلوک
عدد پی گروه فمورال گروه اوبتوراتور یر متغ
0/077 )4/59( 2/70 )1/24( 1/90 میانگین )انحراف معیار( زمان تجویز اولین دوز داروی آنالژزیک)ساعت(
24-0 3-0 حداقل-حداكثر 0/604 )0/36( 1/22 )0/30( 1/67 میانگین )انحراف معیار( میزان كلی داروی آنالژزیک
مصرفی)میلیلیتر در ساعت(
1/83-0/04 2/08-1/16 حداقل-حداكثر 0-203069Downloaded from jap.iums.ac.ir at 12:29 IRST on Tuesday October 17th 2017

Downloaded from jap.iums.ac.ir at 12:29 IRST on Tuesday October 17th 2017



قیمت: تومان


دیدگاهتان را بنویسید