تاريخ دريافت مقاله ٢٨/۵/۸۵ تاريخ تجـديد نظـر ٦/١١/٨٥ تاريخ پذيرش مقاله ٧/٣/٨٦ پژوهن ده (مجله پژوهشي دانشگاه علوم پزشکي شهي د بهشتي)
سال دوازده م, شماره ۵, پي در پي ۵۹ ، صفحات ۴۶۱ تا ۴۶۴
آذر و دی ۱۳۸۶

مقايسه سرع ت جريان خون سيستولي شرايين بيضه با و ب دون واريکوس ل
دكتر ابوالح سن شاكريباوي ل *

چکي ده
سابقه و ه دف: واريكـوسل عبارت است از گشـادي غيـرطبيـعي وريـدهاي اطـراف بيـضه كـه در ١٥‐١٠% مـردان بالـغ گزارش شده است. مطالعات محدودي در مورد معيارهاي هموديناميك شرايين بيضه انجام شده و هدف از اين مطالعه، مقايسه تغييرات حداكثر سرعت سيستولي در شرايين بيضه با و بدون واريكوسل مي باشد.
مواد و روش ها: در اين مطالعه ٢٨ بيمار با تشخيص كلينيكي واريكوسل يک طرفه يا دو طرفه كه در بررسي داپلـر رنگـي قطـروريدهاي اسكروتال مساوي يا بيش تر از ٥/٢ ميلي متر داشتند، تحت بررسي قرار گرفتند.
يافته ها: اختـلاف معـني داري در حـداكثـر سرعت سيستـولي شراييـن بيـضه و شراييـن داخـل بيـضه با و بدون واريکـوسل مشاهده نشد.
نتيجه گيري: واريكوسل تغيير قابل توجهي در حداكثر سرعت سيستولي در شرايين بيضه ايجاد نمينمايد.
واژگ ان کلي دي: واريكوسل ، سونوگرافي داپلر رنگي ، حداكثر سرعت سيستولي ، شريان بيضه

مق دمه
واريكو سل عبارت است از گشادي غيرطبيعي وريدهاي شبكه پامپيني فورم كه يافته اي شايع بوده و در ١٥% مردان بالغ گزارش شده است (١). ارتباط بين واريكوسل و ناباروري در مردان تقريباﹰ به خوبي نشان داده شده به نحوی که اين بيماری شايع ترين عامل ناباروري در مردان مي باشد، هرچند مكانيس م دقيق ايجاد اين ناباروري هنوز ناشناخته است.
البته وجود واريكوسل ضرورتاﹰ نشان گر ناباروري نبوده و ٨٠% بيماران با واريكوسل داراي پارامترهاي نرمال در مايع مني خود مي باشند.
معـاينه باليـني، روش استانـدارد طـلايي در تشخيـص واريكوسل هاي كلينيكي مي باشد (٢) و سونوگرافي داپلر رنگي نيز روش دقيق و قابل اتكا در تشخيص واريكوسل به شمار مي رود (٣) و با اين روش ميتوان معكوس شدن جريان خون در وريدها را حين مانور والسالوا به خوبي مشاهده و ثبت نمود و به نظر مي رسد كه اين معكوس شدن جريان خون، مكانيسم احتمالي مختل شدن ساخت اسپرم باشد.
پاتوفيزيولوژي دقيـق ايجـاد ناباروري توسـط واريكـوسل ناشناخته بوده و نياز به مطالعات بيش تري دارد. برخي مطالعات افزايش ضخامت لامينا پروپرياي بيضه، اختلال ترانسـفورماسيون ميـوفيبـروبلاست ها به فيبـروبلاسـت ها و افزايـش سطـوح اكسيـد نيتـري ك در جـريان خـون وريـد اسپرماتي ك را مطرح نموده اند (٤و٥). همچنين مكانسي م هايي كه باعث اختلال فونكسيون بيضه در واريكوسل ميشوند نيز مـورد بحـث بوده و شامـل جـريان رتروگـراد متـابوليت هاي توكسيك از كليه يا غده فوق كليوي، استاز وريدي يا هيپوكسي اپي تليوم ژرمينال و افزايش حرارت بيضه ميباشد (٦).
در اين مطالعه ما با فرض اين كه معكوس شدن جريان خون در وريدهاي شبكه پامپينيفورم و توقف جريان خون در آن ها به طـور ثانويه باعث كاهش سرعت جـريان خـون در شرايين بيضه و نيز شرايين داخل بيضه شده و باعث كاهش خون رساني و اختلال ساخت اسپرم مي گردد، به تعيين حداكثر سرعت جريان خون حين سيستول در شرايين بيضه

٭ . نويسنـده مسؤول: استاديار، گروه راديولوژي، بيمارستان امام خميني، دانشگاه علوم پزشكي تبريز. آدرس برای مکاتبـه: تبريز، خيابان آزادي، چهارراه آبرسان، كوي شهيد مطهري، پلاك ١٠٣. پست الکترونيک : Shakeribavil @ yahoo.com
۴۶۲ / دو ماهنامه پژوهنده مقايسه سرعت جريان خون سيستولي شرايين بيضه باو بدون واريکوسل

و شرايين داخل بيضه در افراد با واريكوسل و مقايسه آن با بيضه نرمال مقابل پرداختي م.
مواد و روش ها
٣٤ بيمار كه با تشخيص باليني واريكوسل در مدت ده ماه از دي مـاه ١٣٨٣ لغـايت مهـرماه ١٣٨٤ جهـت بررسـي سونوگرافي ك به كليني ك تخصصي شماره ٢ دانشگاه علوم پزشكي تبريز ارجاع شده بودند تحت بررسي سونوگرافي داپلر رنگي قرار گرفتند و از اين تعداد ٢٨ نفر که داراي واريكوسل ي ك طرفه يا دوطرفه بودند وارد مطالعه شدند.
سونوگرافي در ي ك اتاق نسبتاﹰ گرم و راحت انجام گرفت و بيماران در حالت Supine، با و بدون انجام مانوروالسا لوا تحت سونوگرافي با دستگاه هيتاچي EUB-525 و با پروب مولتي فركانس ٥ تا ١٠ مگا هرتز قـرار گرفتند. قطر وريدهاي شبكه پامپيني فورم در هر دو طرف حداقل در ٣ محل اندازه گيري و قطر بالاي ٥/٢ به عنوان گشادي محسوب شد.
سپس با انجام مانوالسالوا جريان خون در داپلر رنگي بررسي و معكوس شدن جريان خون به مدت بيش از ١ ثانيه به عنوان تأييد واريكوسل مد نظر قرار گرفت.
شرايين بيضه در هر دو طرف در طناب اسپرماتي ك و نيز شرايين داخل بيضه با داپلر رنگي تشخيص و سپس با زاويه مناسب ك م تر از ٦٠ درجه، حداكثر سرعت جريان سيستولي در آن اندازه گيري شد. اطلاعات به دست آمده با استفاده از نرم افزار SPSS-13 و آزمون تي تجزيه و تحليل شد و ۰۵/۰< P-Value به عنوان سطح معني دار اختلاف ها تلقي گرديد.
يافته ها
يافته هاي سونوگرافي داپلر رنگي در ٢٨ نفر كه داراي چـپ و ي ك مـورد در طـرف راست وجـود داشت. ٨ نفر باقي مانده داراي واريكوسل دوطرفه بودند (٥٨/٢٨%). بنابراين جمعاﹰ تعداد ٣٦ بيضه با واريكوسل و ٢٠ بيضه بدون واريكوسل باه م مقايسه شدند.
حداكثر سرعت سيستولي در شرايين بيضه با واريكوسل و در بيضه طبيعي به ترتيب ٦٧/٢ ± ٤٧/١١ و ٤٥/٢ ± ١٥/١٢ سانتي متر در ثانيه بود كه از نظر آماري اختلاف معني داري بين آن ها ديده نشد. ه م چنين حداكثر سرعت سيستولي در شرايين داخل بيضه در طرف با واريكوسل و در طرف طبيعي نيز به ترتيب ٩٩/١ ± ٣٤/٦ و ١٢/٢ ± ٧٤/٦ سانتي متر در ثانيه بود كه از نظر آماري اختلاف معني داري بين آن دو نيز وجود نداشت.
بح ث
واريكوسل عبارت است از گشادي وريدهاي شبكه پامپيني فورم كه ثانويه به نارسايي و يا فقدان دريچههاي وريد اسپرماتي ك داخلي ايجاد مي شود. افراد داراي واريكوسل جهت ارزيابي هاي تكميلي براي سونوگرافي داپلر رنگي ارجاع مي شوند که قابل اتكا ترين تكني ك براي تشخيص واريكوسل بوده و همچنين در طراحي درمان نيز ارزشمند است. اخيراﹰ پيشنهاد شده كه مطالعه باليني و سونوگرافي داپلر رنگي روش هاي استاندارد طلايي در بررسي واريكوسل باشند زيرا سونوگرافي داپلر رنگي روش غيرتهاجمي، بدون اشعه مضر و راحت براي بيمار ميباشد (٧).
عامل آسيب بيضه در اثر واريكوسـل احتمالاﹰ افزايش دمـا در ناحيه ميباشـد (٨)، هرچند اندازهگيري هاي pH وريدي، اكسيژن و دي اكسيد كربن نتوانسته اثرات استاز وريدي را در واريكـوسل نشـان دهـد امـا بررسـي انجـام شـده توسـط Hadzisalimovic و همكارانش نشان داد كه هيپرتانسيون
واريـكوسـل بودند بررسي شد. متـوسط سـن بيمـاران وريدي در وريدهاي اطراف بيضه، يافته اي تقريباﹰ ثابت در افراد ٧٥/٦ ± ٤٤/٢٦ سـال بود. از ٢٨ نفر فوق ٢٠ نفر واريكـوسل با واريكوسل بوده و احتمالاﹰ عامل تغييرات پاتولوژيك در بيضه ي ك طرفه داشتند (٤٢/٧١%) كه ١٩ مورد از آن ها در طرف (٩) و كاهش خون رساني به بيضهها و آتروفي ثانويه مي باشد.
شماره ۵، پي در پي ۵۹ , آذر و دی۱۳۸۶ دکتر ابوالحسن شاكري باويل / ٤٦٣

بيضه در مردان با واريكوسل تفاوت معنيداري با گروه كنترل بدون واريكوسل نداشت (۱۰). اما در مطالعه Turner نتيجه گيري
با توجه به مطالب فوق ما چنين فرض كردي م كه استاز و هيپرتانسيون وريدي در واريكوسل باعث كاهش سرعت جريان خون در شرايين بيضه و خصوصاﹰ در شرايين داخل بيضه شده و توجيه گر كاهش خون رساني به بيضه ها باشد. اما نتايج بررسي، تأييد كننده اين امر نبود و عملاﹰ اختلاف معني داري بين حداكثر سرعت جريان سيستولي در شرايين بيضه و شرايين داخل بيضه در سمت واريكوسل با طرف مقابل ديده نشد. در بررسي Ross JA نيز، جريان خون اما بر اساس نتايج مطالعه اي ديگر توسط Tarhan و همكاران (١٣)، حجـ م جـريان خـون در شـريان بيـضه در مـردان با واريكـوسل واضـحاﹰ كاهش يافت که عامل آن را اختلال در ميكروسيركولاسيون ذكر کرده و اين مطلب را اين گونه توجيه نمودند كه به دنبال كاهش جريان خون در شريان بيضه، نقص متابوليس م و سوخت و ساز در سيستم ميكروواسكولر رخ داده و باعث اختلال درساخت اسپرم مي گردد.
بر روي مدل هاي حيواني گزارش شد كه مه م ترين مكانيس م اليگواسپرمي و وريدهاي واريسي بيضه، افزايش جريان خون شرياني مي باشد (۱۱). همچنين در مطالعه اي كه اخيراﹰ توسط Biagiotti و همكارانش انجام شده (١٢) حداكثر سرعت جريان سيستولي در بيضه سمت واريكوسل داراي افزايش بوده و افزايش جريان خون شرياني عامل اختلال در ساخت اسپرم ذكر شده است.
با توجه به اندك مطالعات انجام شده در اين زمينه كه نتايج متناقضي را نشـان داده اند و نيـز مطالعـه ي ما كه اختلاف معني داري در سرعت حداكثر سيستولي در سمت واريكوسل با طرف نرمال نشان نداد، مي توان نتيجه گيري نمود كه علي رغم اثبات وجود هيپرتانسيون وريدي در سمت واريكوسل تأثيرات آن روي سيستم شرياني هنوز نامشخص بوده و انجام مطالعات بيش تر با حجم نمونه هاي بيش تر ضروري مي باشد.

REFERENCES

.1 Meachman RB, Townsend RR, Randemacher D, Drose JA. The incidence of variococeles in the general population when evaluated by physical examination, gray scale sonography and color doppler sonography. J Urol 1994; 151:1535-8.
.2 Tefekli A, Cayan S, Vluocak N. Poyanli A, Alp T, Kadioglu A. et al. Is selective internal spermatic venogoaphy necessary in detecting recurrent varicocele after surgical repair. Eur Urol 2001; 40(4): 404-8.
.3 Tasci AL, Resims S, Caskurlu T, Dincel C, Bayraktar Z, Gurbuz G. Color doppler ultrasonography and spectral analysis of venous flow in diagnosis of varicocele. Eur Urol 2001; 39: 316-21.
.4 Santoro G, Romeo C, Impellizzeri P, Arco A, Rizzo G, Gentile C. A morphometric and ultrastructural study of the changes in the lamina propria in and adolescents with varicocele. BJU Int 1999; 83: 828-32.
.5 Romeo C, Santoro G, Impellizzeri P, Turiaco N, Rizzo G, Puzzolo D, et al. Myofibriblasts in adolescent varicocele, An ultrastructural and immunohistochemical study. Urol Res 2000; 28:24-8.
۴۶۴ / دو ماهنامه پژوهنده مقايسه سرعت جريان خون سيستولي شرايين بيضه باو بدون واريکوسل

.6 Takibara H, Sakatoku J, Cockett ATK. The Pathophysiology of varicocele in male infertility. Fertil Steril 1991; 55: 861-8.
.7 Liguori G, Trombetta C, Garaffa G, Bucci S, Gattuccio I, Salamè L, et al. Color Doppler ultrasound investigation of varicocele. World J Urol 2004; 22 (5): 378-81.
.8 Demas BE, Hricak H, McClure RD. Varicocele radiologic diagnosis and treatment. Radiol Clin North Am 1991; 29(3): 619-27.
.9 Hadziselimovic F, Leibundgut B, Da Rugna D, Buser MW. The value of testicular biopsy in patients with varicocele. J Urol 1986; 135: 707-11.
.01 Ross JA, Watson NE Jr, Jarow JP. The effect of varicoceles on testicular blood flow in men. Urology 1994; 44(4): 535-9.
.11 Turner TT. The study of varicocele through the use of animal models. Hum Reprod Update 2001;7:78-84.
.21 Biagiotti G, Cavallini G, Modenini F, Vitali G, Gianaroli L. Spermatogenesis and spectral echocolour Doppler traces from the main testicular artery. BJU Int 2002; 90 (9): 903-8.
.31 Tarhan S, Gümüs B, Gündüz I, Ayyildiz V, Göktan C. Effect of varicocele on testicular artery flow in men-color Doppler investigation. Scand J Urol Nephrol 2003; 37 (1): 38-42.



قیمت: تومان

دسته بندی : پزشکی

دیدگاهتان را بنویسید