پژوهنده )مجله پژوهشي دانشگاه علوم پزشکي شهيد بهشتي( تاریخ دریافت مقاله: 4/8/1395
سال بيست و یکم، شمارهآذر و5 ، دیپي 5 در9پي 313 11، صفحات 247 تا 254 تاریخ پذیرش مقاله: 28/1/1396
تأثير هشت هفته تمرینات مقاومتي بر نوسان پاسچر و تعادل ورزشکاران بسکتباليست نخبه
مبتلا به ب يثباتي عملکردی مچ پا
نورالله جاودانه*1، دکتر امير لطافت کار2، نازنين کامراني فراز3

دانشجوی دکتری حرکات اصلاحي و آسيب شناسي ورزشي، دانشکده تربيت بدني و علوم ورزشي، دانشگاه خوارزمي، تهران، ایران
استادیار حرکات اصلاحي و آسيب شناسي ورزشي، دانشکده تربيت بدني و علوم ورزشي، دانشگاه خوارزمي، تهران، ایران
-10921207866

کارشناس ارشد حرکات اصلاحي و آسيب شناسي ورزشي، دانشکده تربيت بدني و علوم ورزشي، دانشگاه خوارزمي، تهران، ایران چکيده
سابقه و هدف: با توجه به شيوع بالای اسپرین و ناپایداری مچ پا و پيامدهای جانبي نگرانکنندده ی متعاقدب آن ملدک کداهع تعدادل وافزایع نوسان پاسچر، ضرورت اجرای اقدامات پيشگيرانه از بروز این آسيب را بيان مي دارد. لذا هددف از تحق يد ق حاضدر بررسدي تد أثير هشت هفته تمرینات مقاومتي بر تعادل و نوسان پوسچر ورزشکاران مرد بسکتباليست مبتلا به ب يثباتي عملکردی مچ پا بود.
مواد و روش ها: تحقيق حاضر با توجه به اعمال مداخله از نوع نيمه تجربي م يباشد .24 مدرد نخبده بسکتباليسدت مبدتلا بده ناپاید داری عملکردی مچ پا در این تحقيق شرکت کردند. پس از غربالگری اوليه و شناسدا یي ورزشدکاران واجدد شدرایط بدا اسدتفاده از پرسشدنامهعملکردی مچ پا، ورزشکاران به دو گروه تجربي)12=n( و کنترل) 12=n( تقسيم شدند. ارزیابي ميزان نوسان پوسچر بوسيله صفحه نيرو و تعادل پویا بوسيله تست Y صورت گرفت. سپس ورزشکاران گروه تجربي تمرینات مقاومتي را به مدت هشت هفته انجام دادند.
یافته ها: نتایج آزمونهای آماری نشان داد که تمرینات مقاومتي روی تعادل پویا و ميزان نوسان پوسچر ورزشدکاران مدرد بسکتباليسدت دارای ب يثباتي عملکردی مچ پا اثر دارد و به طور معن يداری باعث کاهع نوسان پوسچر و افزایع تعادل پویا م يشود )05/0≥p (.
نتيجه گيری: افزودن برنامههای تمرینات مقاومتي با وزنه به برنامههای درماني توانبخشي مردان نخبه بسکتباليست دارای ناپایداری عملکردی مچ پا جهت تسهيک محدودیت ناشي از این آسيب مانند نقص تعادل و نوسان پوسچر، توصيه م يشود.

-17982225809

واژگان کليدی: تمرینات مقاومتي، تعادل، نوسان پوسچر، ناپایداری عملکردی مچ پا لطفاً به این مقاله به صورت زیر استناد نمایيد:
Javdaneh J, Letafatkar A, Kamrani Faraz N. The effect of eight weeks of resistance training on postural sway and balance in basketball elite athletes with functional ankle instability. Pejouhandeh 2016;21(5):247-254.
5084862

مقدمه1
بسکتبال یکي از محبوبترین فعاليتׅهای فيزیکي در جهان است. از آنجایي که تعداد شرکت کنندگان بسکتباليست مدرد وزن جوان در حال افزایع است متأسفانه با افزایع این تعدداد،ميزان آسيب دیدگي هم افزایع مي یابد )1(. به لحدا ماه يد ت این رشته ورزشي درصد بالایي از آسيب های گزارش شدده دراندام تحتاني و مچ پدا اسدت، بدهطدور یکده اکلدر آسديب هدا ی بسکتباليست های جدوان در انددام تحتداني، بد ين 9/35 تدا 92 درصد بوده که بيشتر این آسيب ها در مچ پا اتفاق افتاده اسدت)2،1(. در تحقيقات پيشين افزایع نوسان پوسدچر بده عندوانیک عامک خطرزا برای آسيبهׅای اندام تحتاني مانند بد يثبدات
*نویسندده مسؤول مکاتبات: نورالله جاودانه؛ دانشجوی دکتری حرکات اصلاحي و آسيب شناسي ورزشي، تهران، خيابدان ميردامداد ، خيابدان رازان جندوب ي، دانشدکدهتربيت بددن ي و علدوم ورزشدي دانشدگاه خدوارزمي؛ تلفدن: 09176616415؛ پسدتالکترونيک:[email protected]
عملکردی مچ پا )Functional ankle instability( و آسد يب رباط صليبي قدامي زانو گدزارش شدده اسدت) 4،3(. برخد ي از آسي بهای ورزشي با ضعف کنترل پوسچر و نقصدان تعدادل درارتباطند که از آن جمله م يتوان به اسپرین مچ پا اشداره کدرد )1(. اسپرین مچ پا یک آسيب اسکلتي- عضدلان ي شدا یع اسدت که 75 درصد ضایعات مچ پا را شامک م يشود )2(. ميزان تکرار این آسيب حدود 80 درصد در ميان ورزشدکاران عندوان شددهاست )3(. مطالعات قبلي نشان دادهاندکه آسيب ׅرباطهای مدچپا به علت اسپرین و پي چخوردگي، باعث نقص حسي حرکتد ي و اختلال در نقع فيدبکي و تأخير در زمان عکسالعمک عضلات مچ پا بهویژه عضلات اورتور خواهد شد) 4(. هنگدام کشديدگي ليׅگامنتهای مچ پدا، پدارگي نده تنهدا در بافدتهدا ی پيوندد ی کلاژند ي رخ مد يدهدد بلک ه در گيرندده هدای مکدان يکي حس ي
)Sensory mechanoreceptors( درون ليگامنت نيز نقصدانرخ م يدهد. این نقص، متعاقباً به افزایع وقوع خالي شدن مدچپا در هایپرسوپينيشن )Hypersupination( و آسي بدید دگي مچ پا منجر م يشود زید را پاسدخ مناسدب عضدلات پرون دال درهنگام موقعيت ناصحيح مچ پا وجود ندارد )5(. برای اولين بدارFreeman و همکدداران )1965( نشددان دادنددد کدده نقددص درسيستم حسي با پيچ خوردگي مچ پا رابطه دارد) 6(. تحقيقات دیگری هم نشان دادهׅاند که افراد با بيׅثباتي مچ پا دارای نقص در کنترل پاسچر و تعدادل هسدتند و افدزایع نوسدان پوسدچرریسک اسپرین و آسيب مچ پا را بالا م يبرد )8،7(.
در ب يثباتي عملکردی نقصهای تعادلي، نقصهدای قددرت،نقصهای حس عمقي، نقص در ثبات بازتابي عضدله نداز  ند ي بلندد )پرون دوس لونگدوس، Peroneus longus reflexive muscle activity( در بروز ب يثباتي مدچ پدا مشدارکت دارندد)9(. در مفصک پدا گدروههدای عضدلان ي موافدق و مخدالفي کدهاستحکام مفصک را فراهم مد يکنندد شدامک دو گدروه عضدلاني خمکننده- بازکننده و چرخعدهندهׅهای داخلي و خارجي مچ پددا هسددتند. اخددتلال در عملکددرد ایددن سيسددتم منجددر بددهبدر همخدوردن تعدادل ق درت اید ن عضدلات شدده و در نتيج ه ب يثباتي در مفصک به وجود م يآید )9(. بدا توجده بده مکدانيزم آسي بدیدگي، دو نظریه راجع ارتبداط قددرت اید ن عضدلات وب يثب اتي م چ پ ا مط را ش ده اس ت. براس اس ت وری اول ،چرخع دهندههای خارجي با انقباض برونگرای خدود گشدتاوردروني به وجود آمده در حين پي چخدوردگ ي داخلد ي مدچ پدا راکنترل م يکند، درنتيجه از کشيده شدن بيع از حد رباطهای خددارجي مددچ پددا جلددوگ يری مدد يشددود. برطبددق نظریدده دوم چرخانندههای خارجي مچ با انقباض برونگرای خود جابجدا یي خارجي استخوان درشتن ي در زنجيره بسته حرکتي را کنترل م يکند، در نتيجده مدانع گشدتاور بيروند ي در سداختمان هدای خارجي مچ پا م يشوند )10(. بسياری از مطالعات نقص قددرتعضلات عمککننده در مچ پا را با خطر وقوع پيچيدگي مدچ پدامربوط دانستهاند )11(. بنابراین ميزان شيوع بالای اسپرین مچ پ ا و پيام دهای ج انبي نگ رانکنن دهی پ س از آن، ض رورت شناخت عوامک خطرساز و مکانيسم بروز این آسيب و همچنين اجرای اقدامات پيشگيرانه از بروز این آسد يب را بيد ان مد ي دارد )12(. به منظور پيشگيری از این آسيب و ید ا وقدوع مجددد آنروش های مختلفي وجدود دارد کده از آن جملده مد يتدوان بدهدرمان هدا ی محافظده کارانده، بهبدود سيسدتم کنتدرل حسدي- حرکتي مچ پا، تقویت عضلات اطراف مچ پا، اسدتفاده از باندداژ)Tape( و ب ریس )Brace( اش اره داش ت )13(. برنام هه ای توانبخشي برای اسپرین مچ پا شامک تمرینات قدرتي، تعدادل ي، تمرینات نوروماسکولار و پروتککهای تمریند ي حدس عمقدي را شامک مد يشدود. بسدياری از مطالعدات نقدص قددرت عضدلاتعمککننده در مچ پا را با خطر وقوع پيچيدگي مدچ پدا مربدوط
دانسدته ان د) 10،11(. ویلمدز و همک اران) 2002( قددرت ه مجنبع، درونگرا و بدرون گدرا ی چدرخع دهندده هدا ی داخلد ي وخارجي مچ پا را در چهار گروه افراد سالم، بيمداران مبدتلا بدهب يثباتي مزمن مچ پا، افرادی با سابقهی پد ي چخدوردگ ي مدچ دردو سال گذشته و بدون علایم بد يثبدات ي و گدروه دارا ی سدابقهپي چخوردگي در سه تا پنج سال گذشته و بدون علایم ب يثباتي بررسي کردند و به این نتيجه رسد يدند کده درگدروه بد يثبدات ي مزمن قدرت چرخانندههای خارجي مچ به طدور معند يداری از سایر گروهها کمتر است، درحال يکه در سایر گدروه هدا اخدتلافمعن يداری وجود دارد) 10(. تمرینات مقاومتي سالهاست کدهبرای افزایع قددرت عضدلاني بعدد از آسديبׅهدا ی عضدلان ي و افزایع عملکرد عضلاني در افراد سالم اسدتفاده مد يشدود . بدهعنددوان ملددال دوچرتدد ي و همکدداران) 1998( وکامينسددکي و همکاران )2003( از پروتکدک تمر یندات مقداومت ي تددر یجي بدااستفاده از باندهای الاستيستي تراباند بدر رو ی حدس عمقد ي و قدرت افراد دارای ناپایداری عملکردی مچ پا استفاده کردهاند و نتایج متناقضي را گزارش کردهاند) 15،14(. با توجه به شد يوع بسدديار بددالای بدد يثبدداتي عملکددردی مددچ پددا در ورزشددکارانبسکتباليسددت و نقصددان در کنتددرل پوسددچر و تعددادل ایددن ورزشکاران و از آنجدا یي کده در بد يثبداتي عملکدرد ی مدچ پدا،نقصهای عدم قدرت مشارکت دارند، لذا هدف از اید ن تحقيد ق تعيددين اثددر تمرین ات قدددرتي بددر تع ادل و نوسددان پوسددچرورزشکاران بسکتباليست مبتلا به ب يثباتي مچ بود.

مواد و روش ها
جامعه آمدار ی تحقيد ق تجربد ي حاضدر، شدامک ورزشدکارانبسکتباليست دانشگاهي 18 الي 25 سال مبدتلا بده بد يثبداتي عملکردی مچ پا در استان تهران و البرز بود. از جامعده آمداری فوق 30 نفر بهصورت هدفمند بدا توجده بده معيارهدای ورود و خروج تحقيق انتخاب و به صورت تصادفي به دو گروه مداخلده و کنترل تقسيم شددند. تعدداد نموندههدا بدا اسدتفاده از نتدایج مطالعات قبلي )16،17( با انتخداب م يد انگين و انحدراف مع يد ار گروه گواه 36 و 3/2 و گروه تجربي 33 و 4/3 و سطح اطمينان 95 درصدی و توان 80 درصدی در هر گروه 12 نفدر محاسدبهشد که با در نظر گرفتن ریزشهای احتمدال ي در طد ي تحقيد ق
15 نفر در نظر گرفته شد.
تشخيص ب يثباتي عملکردی مچ پا با استفاده از پرسشدنامهارزیابي عملکرد مفصک مچ پا که شامک 12 سؤال است صدورتگرفت و افرادی که نمرهی بيشدتر از 26 را در اید ن پرسشدنامهبهدست آوردند در دامنه تحقيق مورد نظر قدرار گرفتندد )18(.
همه آزمودن يها طي شدع مداه اخيد ر سدابقه اسدپرین مدچ پداداشتند و حداقک یک بار در اید ن مددت زمدان احسداس خدالي کردن مچ پا را تجربه کدرده بودندد. معيارهدا ی خدروج افدراد ازمطالعه، داشتن سابقه کمر درد، داشتن هرگونه سابقه جراحد ي در ستون فقرات یا اندام تحتاني، داشتن سابقه آسيب جدی در ستون فقرات و آسيب ليگامنتي یا منيسک زاند و در ید ک سدالگذشته، وجود ناهنجار یهای اسکلتي- عضلاني قابدک مشداهدهدر اندام تحتدان ي مانندد ژندوواروم )Genuvarum(، ژنووالگدوم)Genuvalgum( و پرونيشن )Pronation( مچ پدا و فعاليد ت ورزشي شدید در 24 ساعت قبک از انجام آزمون بود.
قبک از اندازهگيری متغيرها، خلاصده ای از طدرا تحق يد ق در فرم معرفي تحقيق برای آزمودن يها توضيح داده م يشد، سپس غربالگری اوليه آزمودن يها بر اسداس مع يارهدا ی ورود و خدروجتحقيق انجام شده و افرادی که مایک بده همکداری بودندد فدرمرضای تنامه دریافت مد يکردندد . پدس از شناسدایي ورزشدکارانواج د ش رایط ب ا اس تفاده از پرسش نامه عملک ردی م چ پ ا ،آزمودن يها براساس زمان اعلام شده قبلي به آزمایشدگاه جهدتانجام آزمون مراجعه م يکردند. در روز آزمدون پدس از تکميد ک فرم رضای تنامه توسدط آزمدودن يهدا ، اطلاعدات زمي نده ای آنهداشامک قد، وزن، سن، در فرم جمعآوری اطلاعات ثبت شد.
سپس هر دو گروه )کنترل و تجربي( در پي عآزمون، نوسان پوسچر بهوسيله صفحه نيرو و تعادل پویا با اسدتفاده از آزمدونY مورد ارزیابي قرار گرفت. پدس از انجدام تمریندات مقداومت ي توسط گروه تجربد ي، آزمدودن يهدا )کنتدرل و تجربدي( هماننددپي عآزمون جهت اندازهگيد ری نوسدان پوسدچر و تعدادل پوید ا دوباره مورد ارزیابي قرار گرفتند.
برای اندازهگيری تعادل پویا از تست Y اسدتفاده شدد. اید ن تست در سه جهت قدامي، خلفي- داخلد ي و خلفد ي- خدارج ي انجام شد و آزمودني ها روی یک پا )پدا ی دارای بد ي ثبدات ي( در مرکز Y قرار گرفته و سعي م يکردند با حفظ تعادل روی پدا ی تکي هگاه، با پای دیگر عمک دستيابي را انجام دهند آزمودني هدا با پنجه پا دورترین نقطه ممکن را در هر یک از جهات تعيدي ن شده بدون خطا لمس م يکردند. فاصله محک تمداس تدا مرکدز،فاصله دستيابي م يباشد که به سانت يمتر اندازهگيد ری شدد. بدهمنظور به حداقک رساندن اثرات یادگيری هر آزمودني 6 بدار بدافاصددله 15 ثانيدده اسددتراحت ،ایددن آزمددون را در هددر یددک از جهتهای سهگانه تمرین م يکرد. بعدد از 5 دقيقده اسدتراحت،آزمودني، آزمون اصلي را در جهتهدا ی اصدل ي انجدام داد. اگدرپایي که در مرکز قرار دارد حرکت کندد ید ا تعدادل فدرد دچداراختلال شود، از آزمودني خواسته م يشد آزمون را دوباره تکرار کند. جهت بهدسدت آوردن نمدرهی تعدادل در هدر جهدت بدهصورت جداگانه از فرمول زیر استفاده شد) 19(:

برای اندازهگيری نوسان پوسچر در دو جهت قدامي- خلفد ي و داخلي- خارجي از صفحه نيروی )Force plate( سه محوره )م دل 607 ،BERTEC40 س انت يمت ر، س اخت کش ور امریکا( برای اندازهگيری تغييرات نوسدان پوسدچر در دوجهدتقدامي- خلفي و داخلي- خارجي استفاده شد. این صفحه نيد رو قابليت ثبت نيروهای عکسالعمک زمين در دامنده 10 تدا 500 هرتز را دارد. اطلاعات توسط صفحه نيرو با فرکانس 200 هرتز ثبت گردید. برای این کار آزمودني به مدت 30 ثانيد ه بدر رو ی پای دچار ناپداری مچ پا به حالت ایستا م يایستاد و پای سدالمرا از زمين بلند م يکرد و در مدت 30 ثانيه اطلاعات از صدفحهنيرو جمعآوری م يׅشد. دادهها پدس از اسدتخراج در ندرم افدزاراکسک با استفاده از فرمولهای مربوطه تجزید ه و تحليد ک شدد.مقادیر بد هدسدت آمدده از دسدتگاه صدفحه نيد رو بعدد از عمدکميانگين گرفتن کوشعها در هر کدام از جهتهدای مدذکور وبه دستآوردن عدد نهایي، بدر وزن بددن) نيد وتن( تقسد يم و در عدد 100 ضرب م يشد، سپس عدد نهایي بر اساس درصدی از وزن بدن بيان شد. فرمولها مورد استفاده در اکسدک بده شدرازیر م يباشد) 20(:
COPEML(mm)=Xmax-Xmin = نوسدددان مرکدددز فشدددار درراستای داخلي خارجي )محور x( COPEAP(mm)=Ymax-Ymin = نوسان مرکز فشار در راستای قدامي خلفي )محور y(
پس از اندازهگيرهای اوليه، گروه تجربي، علاوه بدر تمر یندات عادی روزانه، به مدت هشت هفته، هر هفته سده روز و هدر روزبه مدت یک سداعت تمر یندات مقداومت ي )21( را تحدت مربدي تربيت بدني انجام م يدادند. در طي انجام تمرینات توسط گروه تجربي، گروه کنترل برنامههای تمریني روزانه ورزشي خودشان را طبق معمول انجام م يدادند. انتخاب ميزان وزنه هدر فدرد درجلسه اول، بر اساس 60 درصد یک تکرار بيشينه انتخاب شدد)جدول 1(. برنامه به این صورت بود: 1- آزمودني روی صندلي م ينشست و وزنه به سي نهی پای آسيب دیده وصدک مد يشدود ، 2- آزمودني به حالت خوابيده به شکم قرار م يگيرد و وزنه بدهسي نهی پا بسته م يشود.

جدول 1. پروتکک تمرینات مقاومتي.
هفته 8-7
تکرار )ست( هفته 6-4
تکرار )ست( هفته 3-1
تکرار )ست( حرکت
15)4( 15)3( 10)2( دورسي فلکشن
15)4( 15)3( 10)2( پلانتار فلکشن
15)4( 15)3( 10)2( اینورژن
15)4( 15)3( 10)2( اورژن
15)4( 15)3( 10)2( پلانتارفلکشن- اینورژن
15)4( 15)3( 10)2( پلانتارفلکشن- اورژن
15)4( 15)3( 10)2( دورسي فلکشن- اینورژن
15)4( 15)3( 10)2( دورسي فلکشن- اورژن

پس از اتمام تمرینات، آزمودن يها جهت بررسي اثدر تمر یندات ، مراحک انجام اندازهگير یها مطابق پي عآزمون در هدر دو گدروه
)کنترل و تجربي( دوباره مورد ارزیابي قرار گرفت.
پس از جمعآوری اطلاعدات تحق يد ق، دادههدای مربدوط بدهویژگ يه ای آزم ودن يه ا از قبي ک س ن، ق د و وزن ب هع لاوه متغيرهای تحقيق در دو بخع آمدار توصديفي و اسدتنباط ي در نرم افزار SPSS نسخه 21 مورد تجزیه و تحليک قرار گرفت. از آزمون تي زوجي جهت مقایسه درون گروهد ي و از آزمدون تدي مستقک جهت مقایسه نتدا یج بد هدسدت آمدده بدين گدروه هدا ی تحقيق استفاده شد. همچنين، سطح معناداری کوچکتدر و ید ا مساوی با 05/0 در نظرگرفته شد.

یافته ها
بين گروهها تفاوت معند يداری از نظدر مشخصدات عمدومي وجود نداشت )جدول 2(.
در پي عآزمون، در ميزان تعادل پویا در سه جهت و نوسدانپوسچر در دو جهت، بد ين دو گدروه تمر یند ي و کنتدرل تفداوتمعن يداری وجود نداشت) 05/0≥ p(. ولد ي در پدس آزمدون درميزان تعادل پویدا در سده جهت و نوسدان پوسچر در دو جهت ب ين دو گ روه تف اوت معن يداری مش اهده ش د) 05/0≥p(
بهگونهای کده م يد زان تعدادل پو ید ا و نوسدان پوسدچر در گدروهتمریني به طور معن يداری بهبود یافته بود )جدول 3(.
در مي زان تعدادل پویدا و نوس ان پوسدچر پ ي عآزم ون و پسآزمون در گروه کنتدرل اخدتلاف معند يداری وجدود نددارد
)05/0≥ p(. همچنين نشان دادندد کده ميد زان تعدادل پو ید ا و نوسدان پوس چر پدي عآزم ون و پدس آزم ون در گدروه تجرب ي اختلاف معن يداری وجود دارد )001/0≤ p؛ جدول 4(.

P گروه کنترل
)ميانگين±انحراف معيار( گروه تجربي
)ميانگين± انحراف استاندارد( متغير
0/6 22/5±2/9 23/0±3/7 سن )سال(
0/3 178/5±5/5 180/8±8/2 قد )سانتي متر(
0/8 77/0±5/8 74/7±7/3 وزن )کيلوگرم(
0/9 22/7±3/2 21/6±2/5 BMI
جدول 2. مشخصات عمومي آزمودن يها )ميانگين و انحراف استاندارد( و نتایج t مستقک جهت بررسي همگن بودن متغيرهای در دو گروه کنترل و تجربي.

P df T گروه تجربي گروه کنترل زمان متغيير
0/9
0/004*
0/6
0/02*
0/4
0/01* 28
28
28
28
28
28 0/03
3/1
1/4
0/7
2/2
1/4 98/6±9/8
110/1±6/8
88/6±7/5
100/3±7/12
114/1±11/1
135/6±1 95/2±12/1
93/1±7/4
91/25±9/1
86/5±7/4
117/4±8/8
120/8±6/5 پيع آزمونپس آزمون
پيع آزمون

پس آزمون
پيع آزمون

پس آزمون قدامي
خلفي- جانبي
خلفي- داخلي

تعادل پویا
0/8
0/005*
0/7
0/01* 28
28
28
28 1/7
2/2
3/2
0/7 64±0/08
51±0/13 85±/05
71±0/1 66±0/1
67±0/05
83±0/09
82±0/1 پيع آزمون

پس آزمون
پيع آزمون

پس آزمون قدامي- خلفي
داخلي- خارجي نوسان پوسچر
جدول 3. نتایج آزمون t مستقک برای مقایسه ميزان تعادل پویا )سانت يمتر( و نوسان پوسچر )ميل يمتر( به تفکيک گروه.
تفاوت معنيدار

P T اختلاف ميانگين گروه متغيير
0/9
0/01*
0/4
0/04*
0/6
0/007* 0/5
4/1
0/4
1/4
1/2
3/05 2/8
12/3
5/2
12/2
3/4
21/3 کنترل ) پيع آزمون- پس آزمون(تجربي) پيع آزمون- پس آزمون(
کنترل ) پيع آزمون- پس آزمون(تجربي) پيع آزمون- پس آزمون(
کنترل ) پيع آزمون- پس آزمون( تجربي) پيع آزمون- پس آزمون( قدامي
خلفي- جانبي
خلفي- داخلي

تعادل پویا
0/8
0/01*
0/9
0/002* 2/02
0/5
3/2
2/5 -1
13
1
14 کنترل ) پيع آزمون- پس آزمون( تجربي) پيع آزمون- پس آزمون(
کنترل ) پيع آزمون- پس آزمون(تجربي) پيع آزمون- پس آزمون( خلفي- قدامي

داخلي- خارجي نوسان پوسچر
جدول 4. نتایج آزمون t زوجي برای مقایسه ميزان تعادل پویا به تفکيک گروه.
تفاوت معنيدار

بحث
هدف این مطالعه بررسي اثر هشت هفته تمرینات مقداومت ي بر نوسان پوسچر و تعادل پویای ورزشکاران مرد بسکتباليسدت دارای ب يثباتي عملکردی مچ پا بدود. نتدا یج نشدان داد کده درميزان نوسان پوسدچر و تعدادل پوید ا پدس از اعمدال تمریندات قدرتي بين دو گروه کنترل و تمریني تفاوت معن يداری وجدوددارد) 05/0≥ p(، به طوری که ميزان نوسدان کداهع یافتده و تعادل پویای ورزشکاران دارای ب يثباتي عملکردی مچ پدا پدساز تمرینات قدرتي بهبود پيدا کدرده اسدت. در مفصدک مدچ پداگروههای عضلاني موافدق و مخدالفي کده اسدتحکام مفصدک رافراهم م يکنند شامک دو گروه عضلاني خمکنندده – بازکنندده وچرخع دهندههای داخلي و خارجي مچ پا م يباشند. اخدتلالدر عملکرد این سيستم سبب به هم خوردن تعادل قدرت اید ن عضلات شده و درنتيجه ب يثباتي در مفصک به وجدود مد يآید د )9(.
در سالهای اخير تمریندات مقداومت ي بده صدورت راید ج در تمرینات توانبخشي و پزشکي ورزشي بدرا ی افدزا یع قددرت وکاهع نگران يهای کلينيکي استفاده م يشود )22(. برنامههدا ی تمریني وید ژهای بدرا ی بهبدود قددرت، تعدادل حدس عمقدي و ظرفي تهای عملکردی مچ پا وجود دارد) 23(. به هر حال ید ک برنامه تمریني ای دهآل نه تنها توانا یيهدا ی نوروماسدکولار بلکدهظرفي تهای عملکردی را هم باید بهبود ببخشد. بده هدر حدالطبق دانستههای محقق، در مورد تأثير تمریندات مقداومت ي بدرنوسان پوسچر و تعادل افراد دارای ناپایداری عملکردی مدچ پدامطالعات کمي صورت گرفته است. دو مطالعه وجود دارد که از پروتکک تمریندات مقداومت ي تددر یجي بدا اسدتفاده از بانددهای الاستيستي تراباند بر روی حدس عمقدي و قددرت افدراد دارای ناپای داری عملک ردی م چ پ ا اس تفاده ک ردهان د. دوچرت ي و همکداران) 1998( گدزارش کردندد کده شع هفتده تمریندات قدرتي مقاومتي در افراد دارای ناپایداری عملکردی مچ پا باعث بهبود در قدرت عضلات اورشن و دورسي فلکشن شدده اسدت،همچنين بهبود در حس وضعيت مفصک را گزارش کردندد کدهاین بهبود را به افدزا یع فعاليد ت دو هدا ی عضدلان ي نسدبتدادهاند) 14(. با اینکه پروتکک تمریني مورد استفاده با پروتکدکتمریني این تحقيق متفاوت است اما نتدا یج تحقيد ق حاضدر بدانتایج این تحقيق همسو م يباشد. همچنين سد کایر و همکداران)2007( در تحقيق ي دیگ ر”ت أثير تمرین ات ایزوکينتي ک ب ر قدرت، حس عمقي و عملکرد ورزشکاران با ب يثباتي عملکردی مچ پا” را مدورد مطالعده قدرار دادندد. در اید ن مطالعده قددرتعضلاني، حس وضعيت مفصک مچ پا و تست ایسدتادن بدر رو ی یک پای 24 ورزشکار مبدتلا بده بد يثبداتي عملکدرد ی مدچ پداارزیابي شد. نتایج نشان داد تمرینات ایزوکينتيک اثر ملبتي بر پارامترهای قدرت، حس عمقي و تعادل ورزشکاران با ب يثبداتي مچ پا داشت )24(. هر چند در تحقيق فوق از پروتکک تمرینات ایزوکينتيک استفاده شده است ولد ي نتدا یج تحقيد ق حاضدر بدانتایج این تحقيق همسو است. از طرفي کامينسکي و همکداران )2003( گزارش کردندد کده شدع هفتده تمریندات مقداومت ي تدریجي، تأثيری بر قدرت و حس عمقي افراد دارای ناپاید داری عملکردی مچ پا ندارد) 15( که نتایج آن با نتایج تحقيق حاضر ناهمسو م يباشد. از جمله دلایک مغدا یرت نتدا یج مد يتدوان بدهتفاوت در جامعه آماری و تعداد نمونهها، پروتکک تمریني مدورداستفاده و شيوه ارزیابي متغيرها اشاره کرد.
بهبود نوسان پوسدچر و تعدادل پدس از تمریندات مقداومت ي ممکن است ناشي از دو دليک باشد: اول اینکه ایمبدالانس بد ين ق درت عض لات اینورت ور و اورت ور ممک ن اس ت منج ر ب هایمبالانس بيومکانيکي در مفصک مچ پا گردد که اید ن بده نوبدهخود منجر بده تحر ید ک گي رندده هدا ی درد مد يشدود. بندابراین افزایع قدرت پس از تمریندات مقداومت ي ممکدن اسدت باعدثبرقراری توازن در بيومکانيک مچ پا شود که این خود باعدث ازبين رفتن محر درد م يشود، در نتيجه محر حدس عمقدي که از طریق فيبرهای گروه بتدا آ بده س يسدتم عصدب ي مرکدز ی انتقال م يیابد ممکن است افزایع یابد )14(. دليک دوم ممکن است ناشي از افزایع دو  های عضلاني و انددام وتدری گلدژ ی باشد که توسط دوچرتي و همکاران گزارش شدده اسدت )14(. بعد از تقویت ساختارهای عضلاني از طریق تمرینات مقداومت ي توانایي حس عمقي م يتواند از طریق تحریک دو عضدلان ي و اندام وتری گلژی افزایع یابد. دو  های عضلاني محدر  هدا را از نورونهای آوران گامای استاتيک و دایناميک )Static and dynamic gamma-efferent nerves( دریافدت مد يکندد وممکن است که تمرینات مقاومتي فعاليد ت آورانهدا ی گامدا راافزایع دهد که در نتيجه باعث افزایع بيشتر حدس وضدعيت مفصک م يشود) 24(. همچنين بهبود وضعيت تعادل شدا ید بدهعلت این است که تمرینات مقاومتي با بار کم اجازه م يدهد تداافراد دامنه وسيعي از حرکات را بدون افزایع خطر افتدادن ید ا آسيب انجام دهند. ضمن اینکه نيروهای بدرهم زنندده ثبدات وتعادل، محيط مناسبي را برای فعالي تهای تعادلي و به چدالعکشيدن سيستمهای درگير در تعادل فراهم م يکند) 25(.
از طرفي تحت تد أثير قرارگدرفتن تعدادل ورزشدکاران دارای ب يثباتي عملکردی مچ پا به وسد يله تمریندات مقداومت ي شدا ید طبق نظریه عملکرد سيستمي که بيان م يکند، توانایي کنتدرلوضعيت بدن در فضا ناشد ي از اثدر متقابدک و پيچيد ده سيسدتم عصبي و سيستم استخواني عضلاني است، باشد. اید ن سيسدتم کنترل پاسدچر، حفدظ تعدادل و متعاقدب آن ایجداد حرکدت رامستلزم تداخک دادههای حسي برای تشخيص موقعيت بدن در فضا و همي نطور توانایي سيستم عضلاني- اسکلتي برای اعمال نيرو م يداند. طبق این نظریه عوامک اسکلتي-عضلاني مدؤثر درتنظيم تعادل شامک دامنه حرکتي مفصک، خصوصيات عضدله و ارتباط بيومکانيکي قسمتهای مختلف م يباشد) 26(. سيسدتم حسي- حرکتي مکاني زمهای دخيک در دریافت تحریک حسد ي و تبدیک آن به سيگنال عصبي، انتقال آن از طرید ق مسد يرهای آوران به سيستم عصبي مرکزی، روند تلفيق بده وسديله مراکدزمختلف در سيستم عصبي مرکدز ی و پاسدخ هدا ی حرکتد ي کده منجر به فعاليت عضلاني برای انجام فعالي تهدا ی عملکدرد ی و ثبات مفصلي م يشوند را در بدر مد يگيد رد. آورانهدا ی عصدب ي اجزای مهمي برای کنترل حرکتي هستند و دو  های عضلاني که گيرندههای حسي عضله هستند به ميزان زیادی تحت تأثير اطلاعاتي قرار م يگيرند که از طریق آورانتهای مفصلي مخدابرهم يشوند .یعني ید ک ارتبداط مفصدلي- تانددون ي- عضدلان ي بدهصورت یک پاسخ وابران به پي امهدا ی آوران کده باعدث کنتدرلپویای مفصک م يشدوند بيد ان مد يگدردد.Zech و همکدارانع)2010( طي تحقيقي چنين اعلام کردندد کده سدازگار یهدای مکانيس م عص بي عض لاني همچ ون ح س عمق ي و فعالي ت رفلکس نخاعي بهعنوان عامک اصلي در تعادل پویا نقدع دارنددکه تمرینات مقاومتي با بکارگيری متغيرهای عصبي- عضدلان ي و هماهنگي در زمدان بندد ی تحرید ک شددن عضدلات مختلدفموجب بهبود تعادل م يشدود )27(. بند ابراین بهبدود تعدادل درورزشکاران بسکتباليست ناشي از تمرینات مقداومت ي شدا ید بده دلي ک تح ت ت أثير ق رار گ رفتن مس يرهای آوران- واب ران و همچنين گي رندههای حسي عضله، ناشي از این تمرینات باشد .
از دلایک احتمالي دیگر، افزایع تعادل و بهبود نوسدان پوسدچردر ورزشکاران بسکتباليست ناشي از تمرینات مقداومت ي، تحدتتاثير قرارگرفتن ارگانهای تماسي حسي است که توانایي تأثير بر حرکت و وضعيت بدن را نيز دارند که هم مانند گيرندههدا ی پوستي در پوست و هم در لای ههای عمي قتر قرار گرفتهاند. این ارگانها نيز کندسازش ید ا تندسدازش هسدتند. آنهدایي کده درسطح کف پدا قدرار دارندد، اهميد ت وید ژهای دارندد و اطلاعداتمربوط به نحوه توزیع وزن بر روی هر پا و همچنين بين دو پدا را تأمين م يکنند. این گيرندههدا نده تنهدا منبدع مهمدي از در وضعيت ایستا و نوسان بدن هستند، بلکده بده هنگدام حرکداتپویا و عملکردی نيز نقع مهمد ي بداز ی مد يکنندد ) 28(. اید ن گيرندههای پوستي اطلاعاتي را فراهم م يکنند که با اطلاعداترسيده از گيرندههای مفصلي و عضلاني، ترکيد ب مد يشدود تداپي امهای سيستم عصبي بهتر بتوانند حرکت و تعادل را هدایت نمایند )28(. همچنين دليک احتمالي دیگر که م يتواندد باعدثبهبود تعادل و نوسان پوسچر اید ن افدراد شدده باشدد، افدزایع ذخيره انرژی زمان فعاليت، ذخيره انرژی کلي بده دل يد ک انجدامتمرینات مقاومتي پيشدرونده مد يباشدد ) 29(. از طرفد ي انجدامتمرینات مقاومتي پيشرونده باعث افزایع حجم دیواره رگهداو افزایع عبور خون در واحد زمدان مد يگدردد ) 30(. بندابرا ین م يتوان نتيجه گرفت که احتمالاً بهره ذخيره انرژی و افدزا یع خونرساني ناشي از تمرینات مقاومتي پيشرونده، باعث کداهعخستگي و افزایع تعادل این افراد شده است.

نتيجه گيری
نتایج تحقيق حاضر نشان داد که برنامه تمرینات مقاومتي با وزنه، باعث بهبود نوسان پوسچر و تعادل پویای ورزشکاران مرد بسکتباليست دارای ناپایداری عملکردی مچ پا تأثير معن يداری دارد. بنابراین افزودن برنامههای تمرینات مقاومتي بدا وزنده بدهبرنامههای درماني توانبخشي مردان نخبه بسکتباليسدت دارای ناپایداری عملکردی مچ پا جهت تسده يک محددود یت ناشد ي از این آسيب مانند نقص تعادل و نوسان پوسچر، توصيه م يشود.

تشکر و قدرداني
از همکاری صميمانه کليه شرکت کنندگان که ما را در انجام این مطالعه یاری فرمودند، کمال تشکر و سپاسگزاری را داریم.

REFERENCES

.1 Witchalls J, Blanch P, Waddington G, Adams R. Intrinsic functional deficits associated with increased risk of ankle injuries: a systematic review with meta-analysis. Br J Sports Med 2012; 46(7):515-523.
.2 Wolfe MW. Management of ankle sprains. Am Fam Physician 2001; .)1(36
Refshauge KM, Kilbreath SL, Raymond J: The effect of recurrent ankle inversion sprain and taping on proprioception at the ankle. Medicine and science in sports and exercise 2000; 32(1):10-15.
Balasubramaniam R, Wing AM. The dynamics of standing balance. Trends Cogn Sci 2002; 6(12):531-.635
Hertel J. Sensorimotor deficits with ankle sprains and chronic ankle instability. Clin Sports Med 2008; 27(3):353370.
.6 Freeman MA, Dean MR, Hanham IW. The etiology and prevention of functional instability of the foot. J Bone Joint Surg Br Volume 1965: 47(4):678-685.
.7 Docherty CL, McLeod TCV, Shultz SJ. Postural control deficits in participants with functional ankle instability as measured by the balance error scoring system. Clin J Sport Med 2006: 16(3):203-208.
.8 Gribble PA, Hertel J, Denegar CR, Buckley WE. The effects of fatigue and chronic ankle instability on dynamic postural control. J Athl Train 2004; 39(4):321.
.9 Kaminski TW, Hartsell HD. Factors contributing to chronic ankle instability: a strength perspective. J Athl Train 2002; 37(4):394.
.01 Willems T, Witvrouw E, Verstuyft J, Vaes P, De Clercq D. Proprioception and muscle strength in subjects with a history of ankle sprains and chronic instability. J Athl Train 2002; 37(4):487.
.11 Beynnon BD, Murphy DF, Alosa DM. Predictive factors for lateral ankle sprains: a literature review. J Athl Train 2002; 37(4):376.
.21 Fong DT-P, Hong Y, Chan L-K, Yung PS-H, Chan K-M. A systematic review on ankle injury and ankle sprain in sports. Sports Med 2007; 37(1):73-94.
.31 Tropp H, Odenrick P, Gillquist J. Stabilometry recordings in functional and mechanical instability of the ankle joint. Int J Sports Med 1985; 6(3):180-182.
.41 Docherty CL, Moore JH, Arnold BL. Effects of strength training on strength development and joint position sense in functionally unstable ankles. J Athl Train 1998; 33:310–3148.
.51 Kaminski TW, Buckley BD, Powers ME, Hubbard TJ, Ortiz C. Effect of strength and proprioception training on eversion to inversion strength ratios in subjects with unilateral functional ankle instability. Br J Sports Med 2003;37:410-415.
.61 Fitzgerald D, Trakarnratanakul N, Smyth B, Caulfield B. Effects of a wobble board-based therapeutic exergaming system for balance training on dynamic postural stability and intrinsic motivation levels. J Orthop Sports Phys Ther 2010; 40(1):11-.91
.71 Clark VM, Burden AM. A 4-week wobble board exercise programme improved muscle onset latency and perceived stability in individuals with a functionally unstable ankle. Phys Ther Sport 2005; :)4(6181-.7
.81 Ross SE, Guskiewicz KM, Gross MT, Yu B. Assessment tools for identifying functional limitations associated with functional ankle instability. J Athl Train 2008; .44:)1(34
.91 Hertel J, Braham RA, Hale SA, Olmsted-Kramer LC. Simplifying the star excursion balance test: analyses of subjects with and without chronic ankle instability. J Orthop Sports Phys Ther 2006; 36(3):131-7. .02
20. Hertel J, Buckley W, Denegar CR. Serial testing of postural control after acute lateral ankle sprain. J Athl Train 2001; .363:)4(63
.12 Hislop H, Avers D, Brown M. Daniels and Worthingham’s muscle testing: Techniques of manual examination and performance testing. 9th ed. Elsevier Health Sciences; 2012.
.22 Yildiz Y, Aydin T, Sekir U, Cetin C, Ors F, Kalyon TA. Relation between isokinetic muscle strength and functional capacity in recreational athletes with chondromalacia patellae. Br J Sports Med 2003; 37:475-.974
23. Hazneci B, Yildiz Y, Sekir U, Aydin T, Kalyon TA. Efficacy of isokinetic exercise on joint position sense and muscle strength in patellofemoral pain syndrome. Am J Phys Med Rehabil 2005; 84:521-.725
.42 Sekir U, Yildiz Y, Hazneci B, Ors F, Aydin T. Effect of isokinetic training on strength, functionality and proprioception in athletes with functional ankle instability. Knee Surg Sports Traumatol Arthrosc 2007; 15(5):654-664.
.52 Bernier JN, Perrin DH. Effect of coordination training on proprioception of the functionally unstable ankle. J Orthop Sports Phys Ther 1998; 27:264-275
.62 Shumway C. Motor control: theory and practical applications. Lippincott Williams & Wilkins; 2000.
.72 Zech A, Hübscher M, Vogt L, Banzer W, Hänsel F, Pfeifer K. Balance training for neuromuscular control and performance enhancement: a systematic review. J Athl Train 2010; 45(4):392.
.82 Riemann BL. Is there a link between chronic ankle instability and postural instability? J Athl Train 2002; .683:)4(73
.92 Eyman RK, Grossman HJ, Chaney RH, Call TL. The life expectancy of profoundly handicapped people with mental retardation. N Engl J Med 1990; 323(9):584-58.9
.03 Behrma RE, Kliegman RM. Nelson essential of pediatrics. 4th ed. Philadelia: WB Saunders; 2002. p. 50-52.



قیمت: تومان

دسته بندی : پزشکی

دیدگاهتان را بنویسید